ေစ့စပ္ညွိႏႈိင္းမႈ အတတ္ပညာ

ေစ့စပ္ညိွႏိႈင္းမႈ
ေစ့စပ္ညွိႏႈိင္းမႈဟု ဆိုလိုက္သျဖင့္ စကားၾကီးစကားက်ယ္ ျဖစ္သြားလိမ့္မည္။ ဒါေပမယ့္ ေစ့စပ္ညွိႏိႈင္းမႈကို ေနရာတုိင္း လုပ္ေနရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အနီးဆုံး ကိုယ့္ မိသားစုအတြင္းမွာ ဆိုရင္-မိဘနဲ႕ သားသမီး အိမ္ေထာင္မႈတာ၀န္မ်ားခဲြေ၀လုပ္ကိုင္တဲ့အခါ တစ္ဦးနွင့္ တစ္ဦး လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္တဲ့အခါ အဆင္ေျပေစဖို႕ ညွိႏိႈင္းရပါတယ္။ မိမိ လုိခ်င္တဲ့အခ်က္ေတြ ၊ မိမိလုပ္ကိုင္ႏိုင္မႈေတြေပၚမွာ မူတည္ၿပီး ေစ့စပ္ညွိႏိႈင္းမႈေတြ ျဖစ္သြားၾကတယ္။ အလုပ္၀န္းက်င္ေတြမွာလည္း အလုပ္ရွင္ ၊ အလုပ္သမား ဆက္ဆံေရးေတြလည္း ေစ့စပ္ညွိႏိႈင္းမႈေတြနဲ႕ အရင္းတည္ ခဲ့ရတာပဲ။ ေရာင္းသူ၊ ၀ယ္သူၾကားမွာလည္း ညွိႏႈိင္းမႈေတြ ဆိုတာ အျမဲ ျဖစ္ေနၾကတာပဲေလ။

တခါတေလမွလား ........
မဟုတ္ပါဘူး၊ ေစ့စပ္ညွိႏိႈင္းမႈဟာ တခါတေလမွ ကိန္းၾကီး ဂဏန္းၾကီး ပြဲလမ္းသဘင္နဲ႕ လုပ္မွ မဟုတ္ပါဘူး၊ အေၾကာင္းၾကီးငယ္မေရြး တစ္ဦးနဲ႕တစ္ဦး ညွိႏႈိင္းေနရတာပါပဲ။
ညွိႈႏိႈင္းမယ္ဆိုရင္ .........
-ညွိႏႈိင္းမႈမွာပါ၀င္မယ့္သူမ်ား
-ညွိႏႈိင္းစရာ အေၾကာင္း အရင္းမ်ား
-မိမိတို႕ အလိုရာ လိုက္ေလ်ာသေဘာတူခ်က္မ်ား ( ညွိႏိႈင္းမႈစာခ်ဳပ္) မ်ားကို ေသေသခ်ာခ်ာ သိရွိထားရမွာျဖစ္ပါတယ္။
ဘယ္လိုညွိႏႈိင္းမယ္ ......
ညွိႏိႈင္းမႈ ပုံစံေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ နည္းဗ်ဳဟာလုိ႕လည္း ေျပာခ်င္ေျပာလို႕ရပါတယ္။ ပုံစံမ်ိဳးစုံနဲ႕လည္း ေဆြးေႏြး ညွိႏိႈင္းၾကပါတယ္။ မိမိတို႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ေပၚ မူတည္ပါတယ္။
ပူးေပါင္းမည့္ ပုံစံ - ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္ လိုက္ေလ်ာခ်က္ေတြ ရွိရပါမယ္။ မွ်တမွန္ကန္တဲ႕ သတင္းအခ်က္အလက္၊ အျပဳအမူေတြ ရွိရပါမယ္။ တစ္ဘက္နဲ႕တစ္ဘက္ မွ်ေ၀ရပါမယ္။ ႏွစ္ဘက္စလုံးအတြက္ မွ်တမွန္ကန္တဲ့ စံႏႈန္းေတြ ၊ ေတာင္းဆိုခ်က္ေတြ ေပၚမွာ ပူးေပါင္းမႈ ျဖစ္သြားတာပါ။ ဒီပုံစံေလးကေတာ့ တစ္ဦးနဲ႕တစ္ဦး ေရရွည္အက်ိဳးစီးပြား ျဖစ္ထြန္းေစမယ္လုိ႕ ယုံၾကည္ပါတယ္။
ၿပိဳင္ဘက္ကဲ့သို႕ - ဒီပုံစံကေတာ့ မိမိဘက္ကို ကာကြယ္ၿပီး မိမိအက်ိဳးစီးပြားကို ရေအာင္ ညွိရတာပါ။ မိမိအလိုရွိရာ အခ်က္အလက္ကို အျမင့္ဆုံးအေနအထားရေအာင္ ေတာင္းဆိုၿပီး မိမိဘက္မွ ျပန္ေပးဆပ္သည္မ်ားကို တတ္ႏိုင္သမွ် နည္းေအာင္ လုပ္ရတာပါ။ ဒီပုံစံနဲ႕ဆိုရင္ေတာ့ လတ္တေလာ ျပသနာ ေျပလည္သြားမယ္ဆုိရင္ေတာင္ တစ္ဦးနဲ႕တစ္ဦး ညွိႏႈိင္းမႈ ၿပီးသြားရင္ေတာင္ အျမင္ေလးေတြ နားလည္မႈေလးေတြ မွာ ျပသနာရွိလာႏုိင္ပါတယ္။
အျငင္းပြားမႈ၊ ျပသနာေတြေၾကာင့္ ညွိႏႈိင္းရျခင္း - ဒါကေတာ့ မိမိ လိုခ်င္တာထက္ ျဖစ္ေနတဲ့ ျပသနာ ေျပလည္းသြားဖုိ႕ ဦးတည္ၿပီး ညွိႏႈိင္းရတာပါ။
တခ်ိဳ႕ကလည္း ညွိႏႈိင္းရင္ မိမိဘက္ လိုခ်င္တာကိုပဲ ျမင္ၿပီး စစ္တိုက္သလို ညွိႏႈိင္းတာေတြ ရွိပါတယ္
အရင္တုနး္ကေတာ့ တစ္ဦးက ေအာင္ျမင္ရင္ တစ္ဦးက ရႈံးမွာပဲ ဆုိတဲ့ နည္းဗ်ဳဟာကို အေျခခံၿပီး ညိွႏိႈင္းၾကတယ္။ WIN _ LOSE ဒါမွမဟုတ္ LOSE _WIN ။ ဒါေတြက တခါတေလ ႏွစ္ဘက္စလုံးကို အခ်ည္ႏွီး ျဖစ္သြားေစတာေတြလည္း ေတြ႕ရတတ္တယ္ LOSE_ LOSE ျဖစ္တာေပါ့။ အခု ေခတ္သစ္မွာေတာ့ သူလည္း ေအာင္ျမင္။ကိုယ္လည္း ေအာင္ျမင္ ၊ သူ႕ဘက္ကိုယ့္ဘက္ အဆင္ေျပေစမယ့္ နည္းေတြ ကို ဦးတည္ၿပီး ညွိႏႈိင္းလာၾကပါတယ္ ။ WIN- WIN strategy ဆိုတာ နားထဲမွာ ၾကားဖူးပါလိမ့္မယ္။ အက်ိဳးေက်းဇူး ႏွစ္ဦးစလုံး ျဖစ္ထြန္းလာလို႕ ယေန႕မွာ ဒီနည္းလမ္းကို ေရွးရႈၿပီး သုံးလာၾကပါၿၿပီ။
ဒီေတာ့ မိမိလည္း ဘယ္လို ညွိႏိႈင္းမလဲဆိုတာ စဥ္းစားရလို႕ရမယ္ထင္ပါတယ္။

BYE MY 2009, HOPE FOR 2010

ခ်စ္သူငယ္ခ်င္းတုိ႕၏ ညင္းဆဲမႈေၾကာင့္ ဒီပို႕စ္ေလးကို ဖ်စ္ညစ္ထုတ္ၿပီး ေရးလုိက္ပါတယ္.....( တခ်ိဳ႕ေသာ အရာေတြေတာ့ သိေတာ့ဘူး.......)

ဇန္န၀ါရီလ...... မွတ္မွတ္ရရ ရွိတာ ၂၀၀၉ ႏွစ္စ ဇန္န၀ါရီလမွာေတာ့ ကၽြန္မ အလိမ္ခံခဲ့ရပါတယ္ ။ မွတ္မွတ္ရရ ပိုက္ဆံ ၂၀၀၀ အလွဴျပဳခဲ့ရပါတယ္..... :P၊ ေနာက္ၿပီး ေက်ာင္းမွာ ပါေလရာ ျဖစ္တဲ့ ကၽြန္မ ေက်ာင္းက fresher welcome ပြဲအတြက္ အလုပ္အေတာ္ရႈပ္ခဲ့ရပါတယ္။

ေဖေဖာ္၀ါရီလ ...... ေမြးလလည္း ျဖစ္လို႕ ေဖေဖာ္၀ါရီလ တေလွ်ာက္လုံး ေကာင္းမႈေတြ ျပဳခဲ့တယ္လို႕ ထင္ပါရဲ႕။ ဒီလလည္း Mid term test ေတြ စစ္ေနရတာေၾကာင့္ အမွတ္စစ္တဲ့ ကိစၥ နဲ႕ လုံးလည္ ပတ္ခ်ာရိုက္ခဲ့တယ္။ ဒီလမွာေတာ့ နယ္မွာေနတဲ့မိဘေတြ ရန္ကုန္ကို အၿပီးေျပာင္းလာတာေၾကာင့္ မိသားစုအေရး လုံးပန္းေနရေတာ့တာပါပဲ။ (အဲ့လမွာ ဖူးပြင့္ slim body ျဖစ္သြားတယ္ ဟိဟိ)

မတ္လ ....... ဒီလကိုေတာ့ ေတာ္ေတာ္ စိတ္ပင္ပန္းလူပင္ပန္း ျဖစ္တဲ့လပါ။ ေမလကို ေဖာင္ၾကီးတက္ရမယ္ဆိုတဲ့ သတင္းလည္း ၾကားရတယ္ ။ စာေမးပြဲ က်င္းပတဲ့လလည္း ျဖစ္တာေၾကာင့္ အခ်ိန္ေတြ ဘယ္လို ကုန္သြားမွန္းကို မသိလိုက္တာပါ။
ဧပရယ္ ........ ဒီလကေတာ့ ရုံးပိတ္ရက္ရွည္ၾကီးေတြေၾကာင့္ ကၽြန္မ ခ်စ္ေသာ သူမ်ားႏွင့္ အၾကာၾကီးခြဲခြာေနရတာ ..... ဧပရယ္လကို ကၽြန္မ မၾကိဳက္ဘူး၊ သူမ်ားေတြ ေပ်ာ္တာေတြကို ထိုင္ၾကည့္ေနရတဲ့လၾကီး.......
ေမလ ....... ကၽြန္မ မ်က္ႏွာ ဇီးရြက္ေလာက္နဲ႕ ေဖာင္ၾကီးသင္တန္းသြားခဲ့ရတဲ့လပါ။ အဲ့မွာ ကၽြန္မ ဘ၀မွာ မေတြ႕ၾကဳံတာေတြ ေတြ႕ရေတာ့တာပါပဲ။ စစခ်င္း ငခ်ိတ္ထမင္းကို စျမင္ဖူးျခင္းပါပဲ။ ဘဲလည္းေခ်ာင္းရိုိးနဲ႕ ငါးေၾကာ္ကို ေန႕တုိင္း မိတ္ဖြဲ႕ရေတာ့တာ ( အိုင္ျမင္ရင္ေတာ့ ေရကူးခ်င္စိတ္ေတာင္ ေပါက္တယ္ )။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္မ အရမ္းေပ်ာ္သြားခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္မရဲ႕ အရမ္း Senior က်တဲ့ ကထိကေတြနဲ႕ အတူတက္ရေပမယ့္ သူငယ္ခ်င္းေတြလို အရမ္းခင္သြားတယ္။ ေဖာင္ၾကီးမွာ ကၽြန္မရဲ႕ ေဘာ္ေဘာ္ (အခ်စ္ဆုံးမမ) ႏွစ္ေယာက္ရခဲ့တယ္ေလ။ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္က မမနန္း (သူက physic ကပါ သူဆီမွာ ဘြဲ႕ထူး ဂုဏ္ထူးးေတြ အမ်ားၾကီးပိုင္ဆိုင္ထားေပမယ့္ ကၽြန္မလို ေပါက္စကို တကယ့္ ေဘာ္ေဘာ္လို ခင္တာပါ) ေနာက္ မမငယ္ သူကေတာ့ ကၽြန္မနဲ႕ ေပါေဖာ္ေပါဖက္ ( မမငယ္ ကန္ေတာ့ေနာ္) ။ ညဘက္ မမငယ္နဲ႕ ကင္းေစာင့္တဲ့ည ကၽြန္မတို႕ႏွစ္ေယာက္ တကယ္ပဲ ကင္းႏွစ္ေကာင္ ဖမ္းမိပါတယ္)၊ ဒီလ ေနာက္ဆုံးရက္မွာေတာ့ outpast ရခဲ့ပါတယ္။ out past က ျပန္လာတဲ့ေန႕ကေတာ့ မျဖစ္ဖူးတာေတြ ျဖစ္လာတာပါ။ ကၽြန္မတို႕ စီးလာတဲ့ ယာဥ္တန္းမွာ ကၽြန္မ လုိက္ပါလာတဲ့ ကား accident ျဖစ္တာပါပဲ။ ကားက ဘရိတ္ေပါက္သြားၿပီး လမး္ေဘး သစ္ပင္ကို ၀င္ေအာင္းတာ။ အဲ့ျမင္ကြင္းက အမွတ္တရပါပဲ။ဘုရားတရားမလို႕ ကၽြန္မ ဘာမွ မျဖစ္ခဲ့ပါဘူး။
ဇြန္လ ...... ေဖာင္ၾကီးမွာပဲ ရွိပါေသးတယ္ ။ Trip ထြက္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္ အရမ္းေပ်ာ္မိပါတယ္။ တိုင္းရင္းသားေက်းရြာမွာ ကၽြန္မတုိ႕အုပ္စု သူမ်ားလည္တုိင္း မလည္ႏိုင္ပဲ ၊ မုန္႕ဆိုင္ကို သည္းၾကီးမဲၾကီး လိုက္ရွာတာ .....( အစားအေသာက္က အေရးၾကီးဆုံးေလ)။ဒီလက ကၽြန္မ အေပ်ာ္ဆုံးလပါ။( ဘာေၾကာင့္ ေပ်ာ္လဲ ေျပာျပဘူး)
ဇူလိုင္ ...... ဒီလက ကၽြန္မအတြက္ loading month ပါ။ သင္တန္းတက္ခဲ့တုန္းက မလုပ္လိုက္ရတဲ့အလုပ္ေတြ ျပန္လုပ္ေပးလိုက္ပါတယ္။
ၾသဂုတ္၊စက္တင္ဘာ၊ေအာက္တိုဘာ ..... ဒီလေတြကေတာ့ အဆညမွာ selection သုံးလ ၀င္ရပါတယ္။ တကၠသိုလ္အသီးသီးက ဆရာ/မေတြ အမ်ားၾကီးနဲ႕ ခင္ခြင့္ရပါတယ္။ ထူးထူးျခားျခား ျဖစ္စဥ္မရွိပါဘူး။
ႏို၀င္ဘာ ..... ဒီလမွာေတာ့ ကၽြန္မ ေျမာက္ၾကြေျမာက္ၾကြ ျဖစ္လာတဲ့လပါ။ ေက်ာင္းမွာ နဂိုက အငယ္ဆုံးဆိုတဲ့ ရာထူးေလးကို စြန္႕လႊတ္ၿပီး senior မမ အျဖစ္ပါ၀င္ခြင့္ရေတာ့တယ္။ ထူးထူးျခားျခား ရွိေသးတယ္ သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္နဲ႕ ရန္ျဖစ္ခဲ့ရတယ္ ( အေၾကာင္းကေတာ့ သူေယာက္်ားယူလို႕ပါ)
ဒီဇင္ဘာ ..... စိတ္ပင္ပန္း လူပင္ပန္းရွိတဲ့လ။ ထီေပါက္ၿပီး လက္မွတ္ေပ်ာက္တဲ့လပါ။ ပထမဆုံး scholar စာေမးပြဲ ၀င္ေျဖၿပီး ေအာင္ျမင္ေပမယ့္လည္း ခုထိ ေအာင္စာရင္း တရား၀င္ ထြက္မေပးတဲ့အတြက္ ဆန္႕ငန္ၾကီး ျဖစ္ေနပါတယ္။
ကၽြန္မက dual work ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ ကၽြန္မမွာ အလုပ္ခြင္ ပတ္၀န္းက်င္နစ္ခု ရွိေနပါတယ္။ teaching ရယ္ research ရယ္ပါ။ ႏွစ္ခုစလုံးက လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ေတြက ကၽြန္မအေပၚ အရမ္းေကာင္းပါတယ္။ researchက မမေတြ ကိုကိုေတြဆို သူတို႕ရဲ႕ ခ်စ္ခင္မႈေတြက ဘယ္အလုပ္ခြင္မွာမွ ရွာမယ္ဆို မေတြ႕ႏိုင္ပါဘူး။ ကၽြန္မ အားက်ဆုံးက မမႏိုင္ပါပဲ၊ သူက အရမ္းေတာ္ပါတယ္။ မမေကရဲ႕ styleကို အၾကိဳက္ဆုံးပဲ။ အျမဲတမ္း အေပ်ာ္ဆုံးလူသား ျဖစ္ေနတာ။ ယဥ္မင္းကို ကၽြန္မ အခ်စ္ဆုံး။ ႏွိပ္စက္လုိ႕ အေကာင္းဆုံးက ကၽြန္မ ေဘာ္ေဘာ္အရင္ၾကီး AAAေလ။
ေက်ာင္းမွာေတာ့ ကၽြန္မ အခ်စ္ဆုံးကေတာ့ မလင္းပါ။ ကၽြန္မကို ညီမေလးတစ္ေယာက္လို ေစာင့္ေရွာက္တဲ့မမပါ။ ကၽြန္မ ခ်စ္ဆုံး ပါေမာကၡကေတာ့ တီခ်ယ္ ႏြဲ႕။
ေနာက္ အခ်စ္ဆုံးရွိေသးတယ္ သိလား .........
( comment ေတြ မ်ားေအာင္ ပေဟဠိ ထည့္လိုက္တယ္)

All of You are Managers. But, to be better..............

အခုေနာက္ပိုင္းေတြမွာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမွာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ လူမႈေရးလုပ္ငန္းေတြမွာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ စီမံအုပ္ခ်ဳပ္မႈစနစ္ေကာင္းေကာင္းတစ္ရပ္ဟာ အဓိက အေရးၾကီးပါတယ္။ လုပ္ငန္းဟာ အေျခအေနအရပ္ရပ္ေၾကာင့္ အျမတ္အစြန္းမ်ားမ်ားနဲ႔ ရပ္တည္ေနႏိုင္ေသာ္လညး္ စီမံ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ညံ့ရင္ေတာ့ ၿပိဳလဲမွာပါပဲ။ လူတိုင္းအတြက္ စီမံအုပ္ခ်ဳပ္မႈ ပညာဟာ အေရးၾကီးၿပီး တတ္ေျမာက္သင့္တယ္လို႔ ထင္ျမင္ပါတယ္။
လူတိုင္းမွာလည္း မန္ေနဂ်ာေကာင္းျဖစ္ဖို႕ အခြင့္အေရး ရွိပါတယ္။ ပင္ကိုအရည္အေသြးအရ ေလ့လာသင္ယူႏိုင္သလို အေတြ႕အၾကဳံအားျဖင့္လည္း တတ္ေျမာက္ႏိုင္ပါတယ္။ သင့္ဟာ မည္သည့္ေနရာ မည့္သည့္အေျခအေနမွာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ မန္ေနဂ်ာဆုိတာ မေမ့ပါနဲ႔၊ အလုပ္အဖြဲ႔ အစည္းတစ္ခုမွာ မန္ေနဂ်ာ ရာထူးရမွာ မန္ေနဂ်ာမဟုတ္ပါဘူး၊ သင့္အိမ္မွာ ေမာင္နွမ၊ သားသမီးမ်ားကို ဦးေဆာင္အုပ္ခ်ဳပ္ေနရလဲ မန္ေနဂ်ာပါပဲ ၊ ေနာက္ဆုံး မိမိကိုယ္ကို မိမိ အုပ္ခ်ဳပ္ေနရတဲ့ မန္ေနဂ်ာပါ.......
ေကာင္းေကာင္းစီမံအုပ္ခ်ဳပ္မႈေတြ ေပးႏိုင္ဖုိ႔ဆိုရင္
၁။ သင္ဟာ...မိမိ အရည္အခ်င္း၊ အရည္အေသြးေတြေပၚမွာ ကိုယ္ကိုကိုယ္ ယုံၾကည္မႈ အျပည့္ရွိေနဖို႔လိုအပ္ပါတယ္၊ အဲ့ဒီမွာ မာနေထာင္လႊားဖို႔ကို ဆုိလိုတာမဟုတ္ပါဘူး၊ မိမိ အေျခအေနေပၚမွာလည္း အားရေနရမယ္။ ဒါမွ ဘယ္ျပသနာမဆို သင္မေၾကာက္မရြ႕ံ ရင္ဆိုင္ႏိုင္မွာေလ။ သင့္ကိုယ္ကိုကိုယ္ အျမဲ ယုံၾကည္ႏိုင္ေအာင္လည္း သင့္အရည္အေသြးေတြ က်မသြားေအာင္ ပိုတက္လာေအာင္ သင့္ကိုယ္ကိုကိုယ္ သင္ အျမဲ ေလ့လာသင္ယူတတ္တဲ့ အက်င့္ကို ေမြးရမယ္။ မိမိကိုယ္ကို မိမိ အျမဲ ျဖည့္ေနရမယ္။
၂။ ေနာက္တခ်က္- သင္သည္ အားနား၊ ၿမိဳသိပ္တတ္တဲ့သူဆုိရင္ အဲ့ အက်င့္ကို ေဖ်ာက္ပါ။ မွန္ရာကို ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း၊ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ေျပာႏိုင္ရမယ္။ ဘယ္သူနဲ႔မွ အေခၚ အေျပာမရွိတဲ့သူလည္း မျဖစ္ေစရဘူး။ လူေတာ ၀န္ဆ့ံတဲ့သူေပါ့ ။
၃။ သင္ ရိုသားရမယ္၊ ေျဖာင့္မတ္ဖို႔လည္း လိုပါတယ္၊ ဒါမွ ေနာက္လိုက္ေတြက ရိုေသမႈေတြ ေပးႏိုင္မွာျဖစ္ၿပီး သူတုိ႔ကို စည္းရုံးႏိုင္မယ္ေလ။ သူတို႔ဆီက ယုံၾကည္မႈေတြကို တည္ေဆာက္ႏိုင္မယ္ေလ။ ဒါမွ သင့္လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြ ေအာင္ျမင္မွာေပါ့။
၄။ ေနာက္ၿပီး သင္ ပုဂၢိဳလ္စြဲနဲ႔ လူေမြးတာ၊ လူေတြကို ေနရာဖယ္ထုတ္တာ မလုပ္ရဘူး၊ လူတိုင္းကို သင့္အလုပ္မွာ ပါ၀င္ႏိုင္ေအာင္ လုပ္ရမယ္။ လူဆိုးပဲ ျဖစ္ျဖစ္ လူေကာင္းပဲ ျဖစ္ျဖစ္ လူတုိင္းမွာ ကိုယ္ပိုင္ အရည္အခ်င္းေကာင္းေတြ ရွိၾကပါတယ္။ သင္ ဒါကို ေကာင္းေကာင္း အသုံးခ်ႏုိင္ဖုိ႔လိုပါတယ္။
၅။ အေရးၾကီးတဲ့ အခ်က္ကေတာ့ သင္ ေခါင္းမေရွာင္ပါနဲ႔၊ ျဖစ္လာသမွ်ကို တာ၀န္ယူရဲရမယ္၊ မန္ေနဂ်ာဆုိတာ ျဖစ္လာသမွ်ကို ဦးေဆာင္ၿပီး ေျဖရွင္းရမွာေလ။ သင္ တာ၀န္ယူေျဖရွင္းရဲမွ သင့္ကို မန္ေနဂ်ာလုိ႔ အသိအမွတ္ျပဳမွာပါ၊ အကယ္၍ ေခါင္းေရွာင္ေနမယ္ဆုိရင္ သင့္ကို မန္ေနဂ်ာမွန္း ဘယ္သူမွ သိႏိုင္မွာမဟုတ္ပါဘူး။
သင္ဟာ အလုပ္အေပၚမွာလည္း ........
၁။ လိုက္ေလ်ာညီေထြမႈ ရွိရမယ္။ ေခါင္းမာတဲ့ လူ မျဖစ္ရဘူး၊ ျဖစ္လာတဲ့အေျခအေနေတြေပၚ သင့္ စိတ္ကို အသားတက် ျဖစ္ေအာင္ ေျပာင္းလဲႏိုင္ရမယ္၊ ဒါမွ အရာအားလုံးကို မွန္ကန္စြာ ျမင္ႏိုင္မွာျဖစ္ၿပီး ဆုံးျဖတ္ခ်က္ေတြကလည္း မွန္ကန္ေနမွာပါ။ သင့္က ဆုံးျဖတ္ခ်က္ေတြ ဆုံးျဖတ္ရတယ္ဆုိေပမယ့္ လက္ေအာက္ငယ္သားဆီကပဲ ျဖစ္ျဖစ္ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ဆီကပဲ ျဖစ္ျဖစ္ သူတုိ႔ ေျပာသမွ်၊ အၾကံေပးသမွ်ကိုေတာ့ နားေထာင္ေပးရမယ္။ သင့္တစ္ေယာက္တည္း ဆုံးျဖတ္ေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့ သင့္ရဲ႕ အျမင္ပဲ ရမွာျဖစ္ၿပီး အားလုံးအတြက္ ကိုက္ညီခ်င္မွ ကိုက္ညီမယ္ေလ။
၂။ အစီအစဥ္ေတြ ၊ လုပ္ေဆာင္ရမယ့္ အလုပ္ဇယားေတြ ေရးဆဲြရမွာ မပ်င္းပါနဲ႔၊ သင့္လုပ္ေဆာင္ရန္လိုတဲ့ အရာအားလုံးကို သင့္ဦးေႏွာက္ကပဲ သိေနလို႔ မျဖစ္ေသးဘူး။ လက္ေအာက္ငယ္သားေတြ သိေအာင္လုပ္ရမယ္။
၃။ ေနာက္ၿပီး သင္ အသစ္အဆန္းေတြကို အျမဲ ေတြးေခၚေနပါ။ လုပ္ၾကည့္ပါ၊ ဒါေပမယ့္ လုပ္ၾကည့္လို႔ မွားသြားရင္ေတာ့ အမွားကို ၀န္ခံပါ။ ေတာင္းပန္တာေတာ့ မလုပ္ပါနဲ႔၊ လက္မလႊတ္ပဲ ေနာက္တခါ ထပ္ၾကိဳးစားပါ။
၄။ သင္ သြက္လက္ေနဖို႔လုိပါတယ္၊ ဒါေပမယ့္ ေနာက္လိုက္ေတြ လုိက္မမီေအာင္ေတာ့ မသြက္လက္ပါနဲ႔။ သင္တကိုယ္တည္း ေရွ႕ေရာက္ေနလုိ႔ မျဖစ္ဘူးေလ။ သူတုိ႔ကိုပါ ကိုယ္နဲ႔ တပါးတည္း ပါလာေအာင္ ဆြဲေခၚလာပါ။ ေစာင့္ေခၚသင့္ရင္ ေခၚရပါမယ္။
၅။ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြကို အျမဲ မ်က္စိဖြင့္ နားဖြင့္ၿပီး ယူတတ္ရပါမယ္။ ၿပီးရင္ေတာ့ သိလာတဲ့အခ်က္ေတြကို ဒီတုိင္းမထားပါနဲ႔။ ျပန္အသုံးခ်ပါ။

ဒီေလာက္ေလးကို အၾကမ္းဖ်င္းသိၿပီး လိုက္ေဆာင္ရြက္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ... သင့္အတြက္ ေအာင္ျမင္မႈ တေနရာကို သင္ေတြ႕မွာပါ။ အျမဲတုိင္း သင့္ဟာ လက္ရွိအေျခအေနကို အားရေနရမယ္၊ ၿပီးေတာ့ ဒါနဲ႔တင္ မေက်နပ္ပဲ ဒီထက္ေကာင္းတဲ့ အေျခအေန၊ ေနရာကို ရွာေဖြေနရမယ္။
သင္လိုခ်င္တဲ့ေနရာကို လုိက္ရွာမွ ေတြ႕မွာပါ။ ဒီတုိင္းေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့ လက္ရွိအေျခအေနက လက္ရွိအေျခအေနပါပဲေလ ..........................

TIME MANAGEMENT

ဘေလာ့ေရးဖို႔ ေက်ာ္ခြ ေနရတာ စိတ္ပ်က္တာနဲ႔ မေရးျဖစ္တာ အေတာ္ၾကာသြားပါတယ္။
အရင္ကလည္း ဒီပို႔စ္ေလးကို ေရးၿပီးတာပါ။ နည္းနည္းေလး ျပန္ျပင္ၿပီး ထပ္တင္လိုက္ပါတယ္။ လူ႔ဘ၀မွာ ျပန္မရေတာ့တဲ့အရာေတြထဲမွာ အခ်ိန္ဆုိတာ ထိပ္ဆုံးကပါ။ ကုန္ဆုံးသြားၿပီးတဲ့အခ်ိန္ကို ဘယ္လို ေတာင္းတေတာင္းတ မရႏိုင္ေတာ့ပါဘူး၊ ဒါေၾကာင့္ လက္ထဲမွာ ရွိေနတဲ့ အခ်ိန္ေလးမွာ ဘာေတြ ကို ဘယ္လို အက်ိဳးရွိရွိ ( ေလလြင့္မႈ အနည္းဆုံးနဲ႔) လုပ္ေဆာင္မလဲဆိုတာေလး သိေအာင္ Time Management ကို ေလ့လာရေအာင္..........


၁။ ေန႕စဥ္ မိမိလုပ္ေဆာင္ရမယ့္အလုပ္ေတြကို အရင္ဆုံး ေရးဆြဲလိုက္ပါ။
အေကာင္းဆုံးကေတာ့ စက္၀ိုင္းပုံ ကားခ်ပ္ထဲမွာ မိမိေန႔စဥ္ေဆာင္ရြက္မဲ့ ကိစၥေတြကို Pie chart ပုံစံနဲ႔ ဆြဲလိုက္မယ္ဆိုရင္ မိမိ ေဆာင္ရြက္ရမယ့္ ကိစၥရပ္ေလးေတြကို ျမင္သာသြားတာေပါ့။ အဲဒီထဲမွာမွ အေရးၾကီးတဲ့ လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြကို မင္အနီေလးနဲ႔ ေရးရင္ ပိုေကာင္းတယ္။ Pie chart ဆြဲရင္ အလုပ္ေလးေတြကို မိမိအသုံးျပဳရမယ့္ ၾကာခ်ိန္အလိုက္ အပိုင္းေလးေတြ ဆြဲလိုက္မယ္ဆိုရင္ တေန႔ ၂၄နာရီရွိတဲ့ ပုံကားခ်ပ္ၾကီးမွာ ကိုယ့္အတြက္ အခ်ိန္ ေန႔စဥ္ လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြ အျပင္ တျခား ကိစၥေတြ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ကိုယ့္အတြက္ အခ်ိန္ ဘယ္ေလာက္က်န္လဲ ဆိုတာ သိရတာေပါ့။

၂။ တစ္ေန႔အတြက္ ၿပီးရင္ အပတ္စဥ္အတြက္ ဇယားဆြဲလိုက္ပါဦး။
ဒီလို တစ္ေန႕႔လုပ္ေဆာင္ရမဲ့ လုပ္ငန္းေတြကို တပတ္စာ ဇယားေလး ခ်လိုက္ပါ။ အေပၚဘက္ အတန္းက ေန႕ရက္ေတြ ေရးၿပီးေတာ့ ေဘးဘက္အတန္းမွာ လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြ ေရးလိုက္ပါ။ အကြက္ေလးေတြမွာ သုံးရမဲ့အခ်ိန္ေတြ ေရးလိုက္ပါေနာ္။ လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြ ေရးတဲ့အခါ အေရးၾကီးသလို အစဥ္လိုက္ ေရးခ်လိုက္ပါ။

၃။ ၿပီးေျမာက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရမယ့္ အလုပ္ေတြ သတ္မွတ္မယ္။ ေနာက္တဆင့္က ကိုယ့္ ဒီေန႕၊ ဒီတပတ္မွာ အေရးၾကီး လုပ္စရာ ေတြကို အေရးၾကီးသလို rankသတ္မွတ္ၿပီး ေရးလိုက္ပါ။ long range , medium range , immediate လားဆိုတာ task ေတြနဲ႔ ယွဥ္တြဲၿပီး ေရးလိုက္ပါ။ ကိုယ္ ျပီးေျမာက္ခ်င္တဲ့ ကိစၥအတြက္ အခ်ိန္ဘယ္ေလာက္သုံးမလဲ။ ကိစၥၿပီးေျမာက္ဖို႔အတြက္
ဘာေတြလုပ္မွာလဲ ဆိုတာ အသုံးျပဳမယ့္ အခ်ိန္နဲ႔တကြ သတ္မွတ္ထားဖို႔လဲ လိုပါတယ္။

၃။ တကယ္ လုပ္ရေတာ့မယ့္ လုပ္ငန္းေတြ ( to do list ) ကို ျပန္ခ် ေရးလိုက္ပါ။

၄။ မေမွ်ာ္မွန္းႏိုင္တဲ့ အေျခအေန၊ အေၾကာင္းအရာေတြက ေပၚလာတတ္တာမို႔ ခၽြင္းခ်က္ အေျခအေနမွာ ဘယ္လို လုပ္ေဆာင္မလဲ ဆိုတာ ခန္႔မွန္းထားဖို႔ လိုပါတယ္။

၅။ ျပန္သုံးသပ္ၾကည့္ပါ။
ကိုယ္ဆြဲထားတဲ့ ဇယားေတြကို ျပန္သုံးသပ္ၾကည့္လိုက္ပါ။ ကိုယ္ယူထားတဲ့အခ်ိ္န္ဟာ အမွန္တကယ္ လိုတဲ့ၾကာခ်ိန္လား ။ ဦးစားေပးမႈေတြဟာ အေရးပါမႈအလိုက္ စီထားတာ ဟုတ္ရဲ႕လား။ ကိုယ္ဆြဲထားတဲ့ အခ်ိန္ဇယားကို update လုပ္ေပးဖို႔႔ လိုတယ္ေနာ္။ လုပ္ၿပီးသြားတဲ့ ကိစၥေတြဟာ ကိုယ္စီမံထားတဲ့ အခ်ိန္အတြင္း လုပ္ႏိုင္ရဲ႕လားဆိုတာ ျပန္လည္ သုံးသပ္လိုက္ပါ။ .................

သူငယ္ခ်င္းတို႔ရဲ႕ ပိုတဲ့ အခ်ိန္ေလးမွာ ကိုယ္ဘ၀ၾကီး သာယာလွပဖို႔ ဖန္တီးလိုက္ရေအာင္ေနာ္..........

အဖြဲ႕အစည္းႏွင့္ ေခါင္းေဆာင္ ( organization behavior )

ေခါင္းေဆာင္အုပ္ခ်ဳပ္မႈ၊ ဦးေဆာင္မႈပုံစံဟာ အဖြဲ႕အစည္းရဲ႕ ပုံစံ၊ လမ္းေၾကာင္းကို မ်ားစြာ ပုံေဖာ္ပါတယ္။ အဖြဲ႕၀င္ေတြအတြက္ ဘယ္ေလာက္ထိ တြန္းအားေတြေပးနိုင္သလဲ ဆုိတာ မူတည္ၿပီး အဖြဲ႕ ရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္ ၿပီးေျမာက္မႈ မွာ သက္ေရာက္ပါတယ္။ သူတုိ႔ေတြ အလုပ္လုပ္ရတာ ေပ်ာ္ရႊင္မႈေတြ ရွိမွာသာ အလုပ္ေပၚ အမွန္တကယ္ စိတ္ထားၿပီး လုပ္ေဆာင္မယ္ဆုိရင္ အဖြဲ႕ရဲ႕႔ ပန္းတုိင္လည္း ၿပီးေျမာက္မယ္။ သူတို႔လည္း ေက်နပ္တဲ့ အေျခအေနတစ္ခုကို ရမယ္ေလ။ ဒါမွမဟုတ္ပဲ ပဒိုင္းသီး လက္ထဲ ကိုင္းထားသလို လုပ္ေနရမယ္ဆုိရင္ ဘာမွ ရလာမွာမဟုတ္ပါဘူး။ အဖြဲ႕တခုဟာ အဖြဲ႕၀င္ အားလုံးလုပ္ေဆာင္ခ်က္ ေကာင္းရမယ္။ အဖြဲ႕ရဲ႕႔ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြ ေကာင္းေနရမယ္၊ လူတိုင္းလူတုိင္းအဖြဲ႔အတြင္းမွာ ေက်နပ္မႈ ရရွိေနရမယ္။ တဦးတေယာက္ခ်င္းစီ ျပန္ၿကည့္ရင္လည္း နဂိုထက္ ပို၍ တိုးတက္မႈကို ရေနရမယ္။ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့လည္း အဖြဲ႔အတြက္ေသာ္လည္း မိမိအတြက္ေသာ္လည္း တိုးတက္မႈကို ရွာေနရမယ္။ ဒါေပမယ့္ အဖြဲ႕ ကို အသုုံးခ်ၿပီး ကိုယ္က်ိဳးရွာတာမ်ိဳးေတာ့ မျဖစ္ရဘူးေပါ့။

• ငါအမိန္႕႔အတိုင္း (Autocratic)

အာဏာကို အားျပဳၿပီး အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ ပုံစံပါ။ ေနာက္လိုက္ေတြအေနနဲ႕႔ ေခါင္းေဆာင္ေျပာသမွ် တေသြမတိမ္း လုိက္နာရမယ္၊ လုိက္လုပ္ရမယ္၊ ေခါင္းေဆာင္အေပၚ မွီခိုေနရမယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ ဒီလို အေျခအေန ဦးေဆာင္မႈေတြမွာ ေနာက္လုိက္အေနနဲ႔ အဆင္မေျပတာေတြ ၊ မလုံေလာက္တာေတြ ေတြ႕ၾကဳံေနရရင္ေတာင္မွ ၾကိတ္မွိတ္ေနေနရတဲ့ ပုံစံေတြ ျဖစ္လာတယ္။ သူတို႕႔အေနနဲ႔ ျပန္ရခ်က္ (၀င္ေငြ) အားျဖင့္လည္း ရပ္တည္ႏုိင္တယ္ဆုိရုံေလာက္နဲ႔ပဲ ေက်နပ္ေနရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ရဲ႕ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြကလည္း ခုိင္းတာေတာ့ လုပ္ေပးမွာပဲ။ ဒါေပမယ့္ ေအာင္ျမင္ၿပီးေျမာက္မႈဆိုတာ မေသခ်ာပါဘူး။

• ေငြေပးရင္ ဘာမဆိုရတယ္ (custodial)

သူကေတာ့ ေငြေၾကးကို အားထားၿပီး လူေတြကို ဦးေဆာင္သြားတာပါ။ အဖြဲ႕၀င္ေတြကို မက္ေလာက္တဲ့ ေငြေၾကးေတြ ေပးတယ္၊ ဒါေပမယ့္ အလုပ္ကိုေတာ့ ၿပီးေျမာက္ေအာင္ျမင္ေအာင္ လုပ္ရမယ္ေပါ့။ ဒီနည္းအားျဖင့္ ဆိုရင္ေတာ့ အလုပ္သမားေတြ ၊ေနာက္လိုက္အဖြဲ႕၀င္ေတြဟာ သူတို႕ရဲဲ႕ အလုပ္အကိုင္ စိတ္ခ်ရမႈ၊ အက်ိဳူးအျမတ္ေတြ အရာအားလုံးဟာ အဖြဲ႕အစည္းေပၚမွာ မွီခိုမွာပါ။ ဒီအဖြဲ႔အစည္းကုိ ခင္တြယ္မွာပါ။ ေနာက္လိုက္ေတြ အေနနဲ႕႔ၾကည့္ျပန္ရင္ ဒီလုိ အဖြဲ႕မွာ ပါ၀င္ေနရလို႔ သူတို႔ စား၀တ္ေနေရး သက္ေမြးေက်ာင္းအတြက္ လုံျခဳံစိတ္ခ်ရမႈ ခံစားရမွာပါ။ ဒါေၾကာင့္ အဖြဲ႔ အေပၚ ပိုၿပီး ခင္တြယ္လာမယ္၊ လုပ္ေဆာင္မႈေတြကလည္း ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္လိုစိတ္ေတြ နဲ႔ လုပ္ေဆာင္လာမယ္။

• ငါ ကူေပးမွာေပါ့ ( supportive )

ေခါင္းေဆာင္ဟာ မိမိေနာက္လိုက္ရဲ႕ လုိအပ္ခ်က္ေတြကို ေနာက္ကေန ျဖည့္ တင္းေပးပါတယ္။ အလုပ္တစ္ခုမွ ဒီတေယာက္က မလုပ္တတ္ဘူးဆိုရင္ သင္ေပးတယ္။ ဘာေတြ လုိလဲ ျဖည့္ဆည္းေပးတယ္ေလ။ အလုပ္သမားေတြ၊ ေနာက္လိုက္ေတြဟာလည္း အလုပ္ေဆာင္ရြက္ခ်က္ ေကာင္းလာတယ္၊ မလုပ္ႏိုင္လည္း သင္ေပးေနေတာ့ အလုပ္ကို မေၾကာက္ေတာ့ပဲ ပါ၀င္လာတယ္ေလ။ သူတိုိ႔ေတြလည္း အသိအမွတ္ျပဳခံရတဲ့ အေျခအေန တစ္ခု ကို ရရွိေက်နပ္ေနတာေပါ့။ အျမဲတမ္း အလုပ္လုပ္ဖုိ႕႔အတြက္ ႏုိးၾကားေနတယ္ေလ။ ဘာခို္င္းခိုင္း ၾကိဳးစားၿပီး လုပ္တာေပါ့။

• တူတူ လုပ္တာေပါ့ (collegial)

ေခါင္းေဆာင္ဟာ ငါ ေခါင္းေဆာင္ရယ္လုိ႔ သေဘာမထားပဲ teamwork ထဲမွာ တေျပးညီ ၀င္လုပ္ပါတယ္။ သူ႔တာ၀န္ ကိုယ္တာ၀န္ ခြဲၿပီး အတူတကြ လုပ္ေဆာင္ၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေနာက္လိုက္ေတြ အလုပ္သမားေတြဟာ မိမိယူထားရတဲ့ တာ၀န္တစ္ခုအေပၚ တာ၀န္ရွိသြားၾကပါၿပီ။ လုပ္သမွ်ကို ဂရုတစိုက္နဲ႔ လုပ္ေတာ့မယ္။ ေကာင္းရင္ စံရမယ္ မေကာင္းရင္ ခံရမယ္ဆုိတာ သိေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ေတြဟာ တာ၀န္ယူစိတ္ေတြ ကိုယ့္ကိုကိုယ္ ထိန္းေက်ာင္းမႈေတြ ျဖစ္လာပါတယ္။ သူတိို႔ ဒီလို လုပ္ရတာေၾကာင့္ သူတို႔ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြရဲ႕ရလဒ္ေတြအေပၚ အျမဲဂုဏ္ယူေနမယ္ ေက်နပ္ေနမယ္ေလ။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ေတြဟာ အျမဲ အလုပ္လုပ္ဖို႔၊ ေပးထားတဲ့ တာ၀န္ကို ေက်ပြန္ရုံသာမက ေအာင္ျမင္ဖုိ႔အတြက္ အရမ္းကို စိတ္အား တက္ၾကြေနတဲ့ အေနအထားျဖစ္ေစပါတယ္။

• 
  

၀ိသာခါ မဟုတ္ေသာ ကၽြန္မ (or) Strange Donation

ေခါင္းစဥ္ဘယ္လိုေပးရမွန္း မသိလို႔ ဒီလို ေပးရတာ ထူးဆန္းသြားမွာပါ။ လတ္တေလာက ကၽြန္မ ၾကဳံခဲ့ေသာအျဖစ္ေလးတစ္ခုကို တင္ျပခ်င္လို႔ပါ။

လြန္ခဲ့တဲ့ တနလာၤေန႔ကပါ။ ကၽြန္မ ေနမေကာင္းတာနဲ႔ အလုပ္ခြင့္ယူၿပီး အိမ္မွာ အနားယူပါတယ္ ။ ဦးေဇာတိက စာအုပ္ေလးကို ဖတ္ပါတယ္၊ ဘ၀ဆိုတဲ့ေက်ာင္း ရယ္၊ သိကၡာရွိရွိေနမယ္ ခြင့္လႊတ္တယ္ဆိုတာပါ၊ ဖတ္ရတာ အရမ္းကို စိတ္ခ်မ္းသာပါတယ္။ စိတ္ကို အရမ္းေအးခ်မ္းပါတယ္။ ဆရာေတာ္ေဟာတဲ့ ကိုယ္ခ်င္းစာတရားကို အရမ္း ႏွစ္ျခိဳက္ပါတယ္။ အိမ္အလုပ္ေလးဘာေလးလုပ္ၿပီး ညေနက်ေတာ့ စာသင္စရာေလးရွိတာနဲ႔ အျပင္ထြက္ဖို႔ ျပင္ဆင္ၿပီး ညေန လုပ္ငန္းတာ စာသင္ဖို႔ ထြက္ရေတာ့တာေပါ့။

ည ၇ခြဲေလာက္မွာ ကၽြန္မ စာသင္တဲ့ အတန္းေတြၿပီးလို႕ အိမ္ကို အျပန္ခရီးမွာ လွည္းတန္းေရွ႕က စိန္ေဂဟာကို ၀င္ၿပီး မနက္ေက်ာင္း ထမင္းခ်ိဳင့္အတြက္ ဟင္းေတြ ၀င္၀ယ္တာေပါ့။ ဆိုင္ေရွ႕မွာ ကၽြန္မ အိမ္ကို ျပန္တဲ့ ကားဂိတ္ရွိတယ္ေလ။ ေစ်း၀ယ္ၿပီးတာနဲ႔ ကားေပၚတက္မယ္အလုပ္ ေနာက္ကေန
“ ဟိတ္..............နင္ ECO ကလား ”
ကၽြန္မရဲ႕ စိတ္က လမ္းမွာ သူငယ္ခ်င္းေတြ႕ၿပီးေခၚတာပဲျဖစ္ျဖစ္ တပည့္ေတြ ႏႈတ္ဆက္တာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ အရမ္း၀မ္းသာတတ္တာ........၊
“ ေအး ဟုတ္တယ္။ ေက်ာင္းကပဲလား .......... ”
“ ဟုတ္တယ္၊ နင္ကို ငါမွတ္မိတယ္ ”

“ ဟုတ္လား ၊ ၀မ္းသာပါတယ္ မွတ္မိတာ ” အမွန္တကယ္ေတာ့ ကၽြန္မ မမွတ္မိပါ။ အတန္းထဲကလူဆိုလို႔ ကၽြန္မ ေနာက္ဆုံးတက္လာတဲ့ မဟာတန္းက လူေတြေလာက္ပဲ မွတ္မိတာ ။ အတန္းငယ္တုန္းက ကၽြန္မ ေက်ာင္းအရမ္းေျပတာေလ။ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္ မမွတ္မိတာ။

“ ငါေတာ့ သိပ္မမွတ္မိဘူး ........ ။ ေနာက္ေတြ႕႔လည္း ေခၚပါေနာ္၊ သူငယ္ခ်င္းေတြ ျပန္ေတြ႕ရင္ အရမ္း၀မ္းသာတာ....”
“ နင္ကို ေျပာခ်င္လို႔........... ငါ့ ပိုက္ဆံအိတ္ ခါးပိုက္ႏႈိက္ခံရတာ ၊ အခု ပိုက္ဆံ ၃၀ ပဲက်န္တယ္၊ ဘာလုပ္ရမွန္းမသိလို႕ ထုိုင္ေနတာ ၊ နင္ေတြ႕လို႔ ”

ဟုတ္ပါတယ္။ ကၽြန္မဆိုလည္း အေတာ္ စိတ္ညစ္မွာ ၊ မိန္းကေလး တစ္ေယာက္တည္းေလ၊ ပိုက္ဆံ ၃၀နဲ႔ ဘယ္ကားမွ စီးလို႔မရဘူးေလ။

“ ဟုတ္လား၊ ငါဘာလုပ္ေပးရမလဲ၊ ငါ့ဆီက ယူသြားမလား၊ ”
“ အဆင္ေျပရင္ေတာ့ လုိခ်င္တယ္၊ ”
ကၽြန္မ ၁၀၀၀ ထုတ္ေပးလိုက္ပါတယ္၊ ကၽြန္မအတြက္ ၁၀၀၀ ခဏေပးလိုက္ရလို႕ ကၽြန္မ ဘာမွမျဖစ္ပါဘူးေလ၊ ကၽြန္မ အိမ္ကိုေတာ့ ျပန္ႏိုင္ပါတယ္၊ သူ႕ခမ်ာ အိမ္ကို ျပန္ဖို႔ခက္ေနတယ္ေလ။
“ အဆင္ေျပရဲ႕လား။ နင္ ဘယ္အတန္းကလဲ ”
“ section 4 က ၊ ေက်းဇူးပဲဟာ ........ ငါ ဘယ္လုိ ဆက္သြယ္ရမလဲ ”
ကၽြန္မ ဖုန္းနပါတ္ ေပးလိုက္ပါတယ္၊ ကၽြန္မလည္း
“ နင္ဘယ္မွာ လုပ္ေနလဲ ”
“ accountant”
“ ဘယ္မွာ လုပ္တာလဲ ”
“ ကုမၸဏီမွာ ” ကၽြန္မ သိခ်င္တာ ဘယ္ကုမၸဏီလဲဆိုတာပါ၊ ေနာက္တေခါက္ေမးလဲ သူက မေျပာပါ၊ မေျပာခ်င္လို႔ပဲ ေနမွာဆိုၿပီး မေမးေတာ့ပါဘူး၊
“ အဆင္ေျပရင္ ေနာက္ထပ္ ၁၀၀၀ ေလာက္ေပးခဲ့လို႕ရမလား”
ကၽြန္မ စိတ္ထဲမွာ ကားမရရင္ taxi ငွားစီးဖို႕ပဲေနမွာဆိုၿပီး ကၽြန္မ လက္က ပိုက္ဆံ ၁၀၀၀ ထုတ္လ်က္ ေပးၿပီးသား ျဖစ္သြားပါတယ္။
“ ေက်းဇူးပဲ ”

“ ငါ မိုးခ်ဳပ္ေနလို႔ သြားေတာ့မယ္ေနာ္ ” ကၽြန္မ ႏႈတ္ဆက္ၿပီး ထြက္ခဲ့ပါတယ္။ ကားက လူျုပည့္မွ ထြက္တာမို႕ ကားေပၚ တက္ထုိင္ေနပါတယ္။ ကၽြန္မလည္း ခုန ေကာင္မေလးကို စိတ္မခ်လို႕ လုိက္ရွာၾကည့္ ခဲ့ပါတယ္။ သူမက စိန္ေဂဟာ ေရွ႕မွာ မတ္တပ္ရပ္လ်က္၊ ကၽြန္မ စိတ္ထဲမွာေတာ့ သူဘာေၾကာင့္ မျပန္တာလဲ၊ ပိုက္ဆံလည္း ရသြားၿပီပဲ။

ခဏေနေတာ့ သူမနားသို႕႔ ေကာင္ေလးတစ္ေယာက္ ေရာက္လာတယ္။ ႏွစ္ေယာက္သား ပုခုံးဖက္ၿပီးေတာ့ ဆီခ်က္ဆိုင္ထဲ ၀င္သြားတာ၊ မ်က္ႏွာေလးေတြက ၾကည္ႏူးစရာပုံေလးနဲ႔၊
ကၽြန္မ သိလိုက္ရပါၿပီ၊ ဒီၾကည္ႏူးမႈေလးေတြက ကၽြန္မ ေပးလိုက္တဲ့ၾကည္ႏူးမႈေတြပါလားလို႔...................
ရက္ေတြသာ ၾကာသြားပါတယ္၊ ကၽြန္မဆီ ဖုန္းလညး္ မလာပါဘူး၊ ျပန္စဥ္းစားမိတယ္။ ကၽြန္မတို႕ အတန္း section 2 ထိပဲရွိတာ section 4 ဆိုတာ ရွိမွမရွိပဲ။

ထူးဆန္းတာတစ္ခုကေတာ့ ကၽြန္မစိတ္ထဲမွာ ႏွေမ်ာတာေတြ မျဖစ္သြားတာပဲ။ အရင္တုန္းကဆို ကၽြန္မ ပိုက္ဆံမစားရမေသာက္ရပဲ ကုန္သြားရင္ အရမ္း ႏွေမ်ာတာ၊ စိတ္လည္း အရမ္း ညစ္တာ။ အခုေတာ့ ကၽြန္မစိတ္ထဲ ဘာဆုိ ဘာမွမျဖစ္ခဲ့ဘူး၊ ဆရာေတာ္ဦးေဇာတိကရဲ႔႕ တရားေက်းဇူးေတာ္ေၾကာင့္ပါ။ ဒီပိုက္ဆံ ငါျပန္ရွာရင္ ျဖစ္ပါတယ္ေလ၊ ဘာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ သူတို႕ ငါေပးလိုက္တာေၾကာင့္ ေပ်ာ္ရႊင္မႈေတာ့ ရသြားပါတယ္ဆုိၿပီးေတာ့ ပိတိေတာ့ ျဖစ္မိတာအမွန္ပဲ...............

ေနာက္ဆက္တြဲ အျဖစ္ေလး

ဒ္ီအျဖစ္ေလး ျဖစ္ၿပီး ၆ ရက္ေျမာက္ေန႕မွာ
တာေမြကားမွတ္တိုင္မွာ ဒီလိုမ်ိဳးအျဖစ္မ်ိဳး ထပ္ၾကဳံရျပန္တယ္။ ဒီတခါေတာ့ ကၽြန္မ သိသြားပါၿပီ။
ေကာင္မေလး ရုပ္ေလးက မထင္ရက္စရာပါ။ လွတပတေလးပါ။ ပိုက္ဆံအိတ္ သူ႔အလုပ္မွာက်န္ခဲ့လို႔၊ ျပန္ဖို႔ သူငယ္ခ်င္းေစာင့္ေနတာ၊ ဆံပင္ရွည္ရွည္နဲ႔ေကာင္မေလးကို ေတြ႕မိလားတဲ့။ မေတြ႕မိဘူးေျပာေတာ့ ဒုကၡပါပဲ၊ ရန္ကင္းထိ ျပန္ရမွာ လမ္းေလွ်ာက္ျပန္ရေတာ့မယ္ထင္တယ္တဲ့၊ ေအာင္မယ္္ေလး .......... ကၽြန္မလို အေတြ႕အၾကဳံလတ္လတ္ဆတ္ဆတ္ရွိၿပီးသားကိုမွ လာေျပာေနရသလား ေကာင္မေလးရယ္ .................
ဒီလိုေခတ္မွာ လုပ္စားကိုင္စားရတာ ခက္တယ္ဆိုတာေတာ့ မွန္ပါတယ္။ ျမန္မာမိန္းကေလးမ်ား အက်င့္ သိလ မပ်က္ေစခ်င္ပါဘူး။ ဒီလိုမ်ိဳးလိမ္တာကေန သူတို႔ေလးေတြ လိမ္ေတာင္းမရရင္ ဘာျဖစ္သြားၾကမလဲ၊ ဘယ္လိုေတြမွာ သြားေတာင္းၾကမလဲ ဆိုတာ ရင္ေလးစရာပါ.........

CURRENCY OR MONEY

အေမရိကန္ စီးပြားေရးအက်ပ္အတည္း အေၾကာင္းကို စာတမ္းကိစၥတစ္ခုနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေလ့လာၾကည့္ရင္းနဲ႔ အရင္တုန္းက ဖတ္ခဲ့တဲ့ ပုံျပင္ေလးတစ္ပုဒ္ကို အမွတ္ရသြားတယ္။

...............

လူေတြရဲ႕ တီထြင္မႈထဲတြင္ ေၾကာက္စရာအေကာင္းဆုံးကို တီထြင္လိုက္ၿပီ။
ဂိုးလပ္က ေဆတန္ကို ေျပာသည္။ ဂိုလပ္သည္ နတ္ဆိုးျဖစ္၍ ေဆးတန္သည္ အဆိုးတကာ့ အဆိုးဆုံးေသာ နတ္ဆိုးဘုရင္ ျဖစ္သည္။ ေဆတန္က ဂိုလပ္ကို ေစခိုင္းထားသည္။

ေလာကၾကီး ကေျပာင္ပျပန္ျဖစ္ေအာင္ ဖန္တီးလိုက္ပါ။ လူေတြမွာ မိစာၦစိတ္ေတြ ေပၚေပါက္ေအာင္ ႏိႈးေဆာ္ပါ...... လူဘ၀ကို မျငိမ္းခ်မ္းေအာင္ လုပ္ပါ.......... လူေတြကို ေဒါသမီးေတြ ေလာဘမီးေတြ ေတာက္ေလာင္ေစပါ။ လူေတြကို ပိုင္ဆိုင္မႈေတြေပးပါ။ အတၱေတြကို ေပးပါ ........... လူေတြရဲ႕ ေသြးနထင္ေရာက္ဖို႔ မာနေတြ ဖို႔ေပးပါ ...............

ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေဆတန္ႏွင့္ ဂိုလပ္တို႔ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားသည္ စစ္ပြဲေတြကို ျဖစ္ေစသည္။ လူအခ်င္းခ်င္း သတ္ျဖတ္ၾကသည္မ်ားကို ဖန္တီးႏိုင္ၾကသည္။ သို႕ေသာ္ မလုံေလာက္။ ေဆတန္ႏွင့္ ဂိုလပ္ ေစာင့္ၾကပ္ျခင္း မျပဳႏုိင္သည့္ အခ်ိန္မ်ားတြင္ အျငင္းပြားမႈမ်ား ရပ္ဆိုင္းသြားသည္။ လူသားမ်ားသည္ ေနာင္တ တရားရသြားၾကသည္။

ေအးခ်မ္းသြားၾကသည္ကို ေဆတန္က မၾကည့္ႏိုင္။

လူသားေတြ ထာ၀ရစိတ္ဆင္းရဲဖို႔ ဘာလုပ္ရမလဲ...........။ သူတို႔ မေတြ႕ရွိခဲ့ပါ။ လူသားေတြ ထာ၀ရ စိတ္ဆင္းရဲဖို႔ မာရ္နတ္ေတြ မလုပ္ႏိုင္ခဲ့ေပ။ သို႔ေသာ္ လူသားေတြ ထာ၀ရစိတ္ဆင္းရဲဖို႔ လူသားေတြသာ လုပ္ႏိုင္ခဲ့သည္။
ဤသည္ကား ေငြေၾကးကို တီထြင္လုိက္ျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ ဂိုလပ္က ေျပာသည္။

အရွင္ ေဆတန္နတ္မင္း လူသားေတြဟာ ေငြေၾကးကို တီထြင္လိုက္ျခင္းဟာ မဟာအမွားပါပဲ။ သူတို႔ဟာ ေငြေၾကးရဲ႕ ေက်းကၽြန္ျဖစ္သြားၾကၿပီ သူတို႔ဟာ ကမာၻဦးကာလကလို အိပ္ေကာင္းျခင္းလည္း မအိပ္ရ စားေကာင္းျခင္းလည္း မစားရေတာ့ပါဘူး။ သူတို႔မွာ ဘုရားသခင္လည္း မရွိေတာ့ဘူး။သူတို႔ဟာ ထာ၀ရ ဘုရားထက္ ေငြေၾကးကို ကိုးကြယ္ေနၾကၿပီ။ သူတို႔မွာ မိတ္ေဆြလည္း မရွိေတာ့ဘူး၊ သူတို႔ရဲ႕ အေကာင္းဆုံးမိတ္ေတြဟာ ေငြေၾကးပဲ။ သူတိို႕ရဲ႕ဒႆနဟာ ေငြေၾကးရရွိမႈပဲ။ သူတို႔ဟာ ေငြရရွိဖို႔ဆိုရင္ မိဘလည္း မေရွာင္၊ ေမာင္ႏွမလည္း မေရွာင္ သတ္ျဖတ္ရဲလာၾကတယ္............

အို........ေဆတန္မာရ္နတ္မင္း ဒီေန႔ကစ၍ ကၽြႏ္ုပ္တို႔ အနားယူႏိုင္ၿပီ။ လူသားေတြရဲ႕အမွားဟာ ကမာၻတည္သေရြ႕ သူတို႔ကို ဒုကၡေပးေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။
ဂိုလပ္ရဲ႕ စကားကို ေဆတန္က ၿပဳံးျပဳးံၾကီး နားေထာင္၍ ေအာ္.......လူသားေတြ ေတာ္ေတာ္မိုက္ၾကပါလား။ သူတို႔နဲ႔ လိုက္မိုက္ဖို႕ တို႔ေတာင္မမီပါလား ဟု ေျပာဆိုကာ ထြက္သြားေလသတည္း။

....................................

ဟုတ္ပါတယ္။ လူေတြဟာ သတၱ၀ါေတြထဲမွာ တီထြင္ၾကံဆႏိုင္မႈကို ပိုင္ဆိုင္ထားပါတယ္။ ေငြေၾကးဆိုတာလညး္ မရွိမျဖစ္ပါ။ လူေတြ ေန႕စဥ္ မိမိလိုအပ္ခ်က္ လိုအင္ေတြကို ျဖည့္ဆည္းေပးေနတဲ့ ၾကားခံ ကိရိယာေလးပါ။ ေငြေၾကးရဲ႕ ဂုဏ္အင္ေတြကေတာ့ အမ်ားၾကီးပါ။ ကၽြႏု္ပ္တို႔ဟာ ေငြေၾကးကို ၾကားခံ ဖလွယ္ေရးကိရိယာအျဖစ္ သုံးေနတာ ေန႕႔စဥ္အလုပ္ေတြမွာ အေတာ္ေလး ၿပီးေျမာက္ေစပါတယ္။ ဒီလို ဖန္တီးလိုက္တဲ့ ေငြေၾကးဟာ သူ႕ရဲ႕ လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြက မ်ားျပားပါတယ္။ က်ယ္က်ယ္ျပန္ျပန္လည္း သုံးေနၾကတာမုိ႔ သူကို ျပန္ၿပီး control ျပန္လုပ္နိုင္ဖုိ႔ လိုအပ္ပါတယ္။ သူ႔ကို ေကာင္းေကာင္းခိုင္းႏိုင္ဖို႔ plan ေတြstratgy လုပ္ထားဖုိ႔ လုိပါတယ္။ သူရဲ႕ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြကိုလည္း မျပတ္ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔လိုပါတယ္။

Advertising and Ethics

ေၾကာ္ျငာတစ္ခု လုပ္မယ္ဆိုရင္ ..........
အခု ပို႔စ္မွာေတာ့ Advertising နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေျပာခ်င္ပါတယ္။ ၂၀၀၀ခုနစ္ေနာက္ပို္င္းမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေႀကာ္ျငာေတြအရမ္းကို ေခတ္စားလာပါတယ္။ ျဖစ္သင့္ပါတယ္ေလ။ အခုေနာက္ပို္င္းမွာ ကို္ယ့္ကုန္စည္ သူ႔ကုန္စည္ အျပိဳင္အဆုိင္ျဖစ္ေနတာကို........။ market ထဲမွာ ကိုယ့္ ကုန္စည္ ေနရာ တစ္ခု ရေရး၊ ေပၚလြင္ေနေရးအတြက္လည္း နည္းဗ်ဴဟာ အမ်ိဳးမ်ိဳးကို သုံးေနပါတယ္။ market share အရင္ရဖို႔ ၀ယ္သူကို အရင္ ဆြဲေခၚေနရပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ ဒီ၀ယ္သူေတြ က်မသြားေအာင္ သူမ်ားဘက္မလွည့္သြားေအာင္ ဆက္ထိန္းထားဖို႔ နည္းဗ်ဴဟာေတြ ဆက္သုံးရပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ ၀ယ္သူထပ္ဖို႔ လုံးပမ္းရပါေသးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ marketing ဆိုတာ အရမ္းတြင္က်ယ္လာခ့ဲပါၿပီ။ လုပ္ငန္းတိုင္း marketing ကို ေငြပမာဏအေတာ္မ်ားမ်ားထည့္ၿပီး အားသြန္ခြန္စိုက္ လုပ္ေဆာင္ေနပါၿပီ။ ဒီထဲမွာလည္း ေၾကျငာက႑က အရမ္း အေရးပါၿပီး တြင္က်ယ္လာပါတယ္။ မိမိကုန္စည္ကို လူသိေအာင္၊ ကိုယ္ဘာေတြထုတ္ေနလဲ ၊ စားသုံးသူလိုအပ္ခ်က္ကို ဘယ္လို ျဖည့္ ဆည္းေနလဲဆိုတာကို communicate လုပ္ေပးပါတယ္။

ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္မွာ marketing definition အေျခခံက to satisfy customer's needs and want ပါ။ ဘာပဲ ထုတ္ထုတ္ ၀ယ္သူေက်နပ္ေစရပါမယ္။ ကိုယ္လုပ္ငန္းလည္း အျမတ္လညး္ က်န္ေစေပါ့။ ၀ယ္သူဟာ ဦးစားေပးေပါ့။
ဒါေပမယ့္ ယေန႔ တီဗီြေၾကာ္ျငာ္ေတြမွာ ကိုယ့္ကုန္စည္ကို ေပၚလြင္ေစေရးကို ေရွးရႈၿပီး က်င့္၀တ္ေတြ ကို ေဖာက္ဖ်က္ေနတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ မိမိကုန္စည္ရဲ႕ အားသာခ်က္ကို ျပဆိုႏိုင္ၿပီး ၀ယ္သူရရွိဖုိ႔ ၾကံေဆာင္တာဟာ ေကာင္းပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီလို information ကို ေပးပုံေပးနည္းက သူမ်ား ကုန္စည္ကို မေကာင္းေျပာသြားၿပီး ေၾကျငာသြားတာေတြ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒီထက္ပိုဆိုးတာက ၀ယ္သူကို ေစာ္ကားမႈေတြပါ ပါလာတာကို ေတြ႕ရပါတယ္ ။ေၾကာ္ျငာတစ္ခုမွာဆိုရင္ ` ...........ေပ်ာ့ေပ်ာ့ေသာက္ခ်င္ရင္ ေရေသာက္ပါ..........´ ဆိုတာမ်ိဳးပါ။ သူ႔ကုန္စည္မေကာင္းေျပာတဲ့သူကို ျပန္ေစာ္ကားရာ ေရာက္ေနပါတယ္။ `ေနာက္ ကေလးတစ္ေယာက္က လူၾကီးတစ္ေယာက္ကို ကုန္စည္ကုိ မသိတဲ့အတြက္ ` ပိန္းတာကြာ ´ `ဒါသုံး (ေခါင္းကို လက္ညိွဳး ျဖင့္ ေခါက္၍ ) ´ ဆိုတာမ်ိဳးေတြပါ။ ကိုယ့္ ကုန္စည္ရဲ႕ နမည္ကေတာ့ က်န္သြားပါတယ္။ဒါေပမယ့္ ၀ယ္သူ ၊ လူထုဆိုရင္ ပိုမွန္ပါမယ္ social cost ေတြမ်ားလာပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ ကေလးငယ္ေတြ စကားေျပာေတြ ရိုင္းလာပါတယ္။ ေနာက္ေၾကာ္ျငာတစ္ခုကေတာ့ ဓါတုေဗဒ ပစၥည္းတစ္ခုကို စားသုံးကုန္အေနနဲ႔ ေရာေၾကာ္ျငာသြားတာ။ ဆပ္ျပာကို ႏို႔ေဖ်ာ္ၿပီး ေၾကာ္ျငာသြားတာ။ ဒါကလည္း ကေလးငယ္ေတြကို မွားယြင္းတဲ့မွတ္သားမႈကို ျဖစ္ေစပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ေၾကာ္ျငာလုပ္ေတာ့မယ္ဆုိရင္ အမ်ားၾကီး ၊ အေ၀းဆုံးထိ ေမွ်ာ္ေတြးေစခ်င္ပါတယ္။ မိမိ ေၾကာ္ျငာ ေပၚလြင္ထိုးေဖာက္ေရးအတြက္သာမက social ကိုလည္း ၾကည့္သင့္ပါတယ္။ က်င့္၀တ္ကိုလည္း မခ်ိဳးေဖာက္ပဲ ေၾကာ္ျငာသြားတယ္ဆုိရင္ အေကာင္းဆုံးေပါ့ရွင္။

အႏိုင္ ႏွင့္ အ႐ႈံး

တခါက...........
ျမစ္ႏွင့္ ကမ္းပါးေတြ ရန္ျဖစ္ၾကပါတယ္။
ျမစ္။ ။ ေတြ႕ၾကေရာေပါ့ကြာ
သူ႔ရဲ႕ လႈိင္းေတြနဲ႕ ကမ္းပါးေတြကို ျဖိဳဖ်က္ပစ္ပါတယ္။ကမ္းပါးေတြက တအိအိျပိဳက်လို႔ ..................
ျမစ္ ။ ။ ဟား .........ဟား ငါ့ရဲ႕ အစြမ္းကို ေတြ႕ၿပီ မဟုတ္လားကြ ။ မင္းတုိ႔ ဘာတတ္ႏိုင္ေသးလဲ ...
ကမ္းပါးေတြက ဘာမွ ျပန္မေျပာပါဘူး။
အခ်ိန္တန္ေတာ့လည္း ျပိဳက်သြားတဲ့ ကမ္းပါးေတြကပဲ ေသာင္ေတြထြန္းၿပီ ျမစ္ကို ေကာက္ေကြ႕ေစလိုက္ပါတယ္။
( ဖတ္ဖူးေသာ စာအုပ္ေလးတစ္အုပ္မွ သေဘာက်၍ ထုတ္ႏုတ္ ေဖာ္ျပထားျခင္း ျဖစ္သည္ )

Youth' Time and Internet

၂၀၀၀ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းကစၿပီး IT နည္းပညာေတြ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တျဖည္းျဖည္း ဖြ႕ံျဖိဳးလာတယ္လို႔ ဆိုရမယ္။ဒီလိုတုိးတက္မႈေတြေၾကာင့္လည္း လူငယ္ေတြအတြက္ IT နည္းပညာဆုိင္ရာ အခြင့္အလမ္းေတြ အမ်ားၾကီးေပၚလာပါတယ္။ အသိၫဏ္ေတြလည္း အမ်ားၾကီး ပြင့္လင္းလို႔လာပါတယ္။ လူငယ္ေတြအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔လည္း ယွဥ္ျပိဳင္နိုင္မႈေတြမွာ စြမး္ရည္တိုးလားပါတယ္။ သတင္းအခ်က္အလက္နည္းပညာရရွိမႈေတြ၊ ဆက္သြယ္မႈ ေတြဟာ အရင္ကထက္ပိုမုိလြယ္ကူလားပါတယ္။ ဒါကိုလညး္ လူငယ္အျပင္လူၾကီးေတြကပါ လက္ခံလာ ၾကပါတယ္။

ဒါဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ IT ေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ဖြံ႕ျဖိဳးတုိးတက္မႈေတြပါ၊ ႏုိင္ငံျခား အထူးသျဖင့္ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ IT ရဲ႕ အက်ိဳးရလဒ္မ်ားကို ေစာစီးစြာ ခံစားခဲ့ၿပီး ေကာင္းစြာအသုံးခ်ႏိုင္ခဲ့ရာ အာကာသ၊ တျခားေသာ ၿဂိဳလ္ကမၻာထိ ဦးစြာ အေျခခ်ႏုိင္ခဲ့သည္။နည္းပညာ အသစ္အဆန္းမ်ားကိုလည္း တီထြင္ႏိုင္ခဲ့ၿပီး လူမႈ၀န္းက်င္ အက်ိဳးစီးပြားမ်ားကို ဖန္တီးစံစားႏိုင္ခဲ့ပါၿပီ။ အက်ိဳးလို႔ဆိုေပမယ့္ တခ်ိဳ႕ေသာနယ္ပယ္ေတြမွာ လဲြမွားစြာ အသုံးခ်မႈေတြလည္း ရွိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ sex နဲ႕ပတ္သက္ၿပီး အသုံးျပဳမႈေတြ ေတြ႕လာရပါတယ္။ ဒါကလညး္ သူတို႔ cultureအရ ျဖစ္ေနတာေတြလည္း ပါပါတယ္။ လူမႈ၀န္းက်င္ကလည္း ဒါကိုလည္း culture အရ လက္ခံၾကပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး IT ရဲ႕ဆိုးက်ိဳးေတြကိုလည္း ျပန္လည္ ခုခံႏိုင္ရန္ ၾကိဳတင္ အသိေပး၊ ပညာေပးထားၾကပါတယ္။ ဒီဘယ္လိုေတြမွာ အသုံးျပဳရင္ ဘာေတြ ရႏုိင္တယ္၊ အရြယ္မေရာင္ေသးတဲ့ လူငယ္ေတြကလည္း တားျမစ္website ေတြၾကည့္လာရင္ ဘယ္လိုေတြ လုပ္လာႏိုင္တဲ့အတြက္ အသိပညာေတြေပးထားၾကပါတယ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ မၾကာေသးေသာအခ်ိန္ကာလကစၿပီး IT ကို လြဲမွားစြာ အတုခိုး အသုံးျပဳမႈေတြေၾကာင့္ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးမ်ားရဲ႕ အိေျႏၵသိကၡာက်ဆင္းလာမႈေတြ ျဖစ္လာပါတယ္။ လူတခ်ိဳ႕၏ မိမိကိုယ္က်ိဳးစီးပြားရွာမႈ မ်ားေၾကာင့္ မိန္းကေလးမ်ား၏ အရွက္သိကၡာမ်ားမွာ အထင္ေသးစရာ ျဖစ္လာခဲ့သည္။ တဘက္သား မိန္းကေလး၏ ဘ၀ကို ထည့္မတြက္ဘဲ ရလာေသာ ေငြေၾကးကို ေပ်ာ္ရႊင္စြာ စား၀င္ႏိုင္မည္ေလာ။ ေလာကႀကီးမွာ ထမင္းတစ္လုပ္ကို ေပ်ာ္ရႊင္စြာ စားႏုိင္ဖို႔ ဆိုတာ အေရးႀကီးပါတယ္။ ထမင္းစားေန႔အခ်ိန္မွာ ပူပင္ေသာက ကင္းစြာ စားႏိုင္မယ္ဆုိရင္ ကံအေကာင္းဆုံး လူသားတစ္ေယာက္ပါ။ ဒီလိုမ်ိဳး တစ္ဘက္သား ဒုကၡေရာက္ၿပီးမွ စားရတဲ့ထမင္းမ်ိဳးဟာ အရသာရွိပါဦးမလား...........စဥ္းစားစရာပါ။ ေနာက္ၿပီး ဒီိိလိုမ်ိဳး တီထြင္မႈမ်ားေၾကာင့္ တခ်ိဳ႕ေသာမိန္းကေလးမ်ားဟာ အတုမခိုးသင့္တာေတြ လိုက္လုပ္ၿပီး လမ္းမွားေတြ ေရာက္ကုန္ၾကပါတယ္။ အင္တာနက္အသုံးျပဳမႈေတြကလည္း လမ္းလြဲကုန္တာေပါ့။ ေနာက္ဆုံးဘယ္လိုအသိေတြ ရသြားလဲဆုိေတာ့ ဒီလိုေတြကိုမွ မၾကည့္ဘူးရင္ ေခတ္မမီေတာ့ဘူးဆိုတာမ်ိဳးေတြ ထင္ၾကပါတယ္။ အသိညဏ္ရင့္က်က္သင့္ေလာက္ေသာ အရြယ္မ်ားသည္လည္း ငါလုပ္သမွ် ေနာက္မွ အတုခိုးမယ့္ လူငယ္ေတြရွိပါေသးလားဆိုတာ ကို ေတြးေစခ်င္ပါတယ္။
အနာဂတ္မွာ အခ်ိန္ကာလမ်ားစြာ ေရွ႕ဆက္ေလွ်ာက္ရဦးမယ့္ လူငယ္မ်ားအေနနဲ႕ မိမိရဲ႕ လုပ္ေဆာင္ခ်က္တိုင္းဟာ မိမိအတြက္ မိမိအသိုင္းအ၀ိုင္းအတြက္ အကိ်ဳးျဖစ္ထြန္းသလားဆုိတာေလးေတြ ျပန္သုံးသပ္ေစခ်င္တယ္။ ဒီလိုေျပာေနရေလာက္ေအာင္ ဖူးဖူးဟာ လူႀကီးတစ္ေယာက္လားဆုိတာ??? လည္းမဟုတ္ပါဘူး၊ ကၽြန္မကိုယ္တိုင္ကလည္း လူငယ္တစ္ေယာက္ပါ။ ကၽြန္မစိတ္နဲ႕ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ လုပ္တဲ့အလုပ္တိုင္းဟာ ကိုယ့္အတြက္ ၈၀%ေလာက္ရလဒ္ ျပန္ရမွာ ကၽြန္မလုပ္တဲ့အလုပ္ေတြဟာ အဓိပါယ္ရွိတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္၊ ရလဒ္ဆိုတာ အေကာင္အထည္နဲ႔ ျပန္ရတာရွိသလို စိတ္ညဏ္အားျဖင့္ တန္ဖိုးမျဖတ္ႏိုင္ေအာင္ရတာေတြ ရွိတတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူငယ္ေတြအေနနဲ႔ အင္တာနက္အသုံးျပဳမႈကအစ က်န္တာေတြအဆုံးေပါ့ေလ.............. ဆိုၾကပါစို႔ အင္တာနက္ကို တစ္နာရီၾကည့္တယ္ပဲဆိုပါစို႔ ၊ ဒီလူငယ္အတြက္ အရင္းဆုံး အရင္းျပဳထားရတာကေတာ့ အခ်ိန္ပဲ ေနာက္ေငြေၾကး၊ ေနာက္ အားထုတ္မႈတစ္ခု၊ အင္တာနက္တစ္နာရီၾကည့္ၿပီးတဲ့ အခါ သူ႕အေနနဲ႔ ရင္းထားရတာေတြအတြက္ တြက္ေခ်ကိုက္ေအာင္ ျပန္သုံးသပ္ေစခ်င္တယ္၊ စီးပြားေရးစကားအရေျပာရင္ေတာ့ အရင္းအႏွီးအေပၚ အျမတ္က်န္ေအာင္မရရင္ေတာ့ အရႈံးနဲ႔ေတြ႕တာပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ကိုယ့္ဆီမွာ ဘာက်န္ခဲ့လဲ၊ အနည္းဆုံး အသိပညာေလးတစ္ခုေတာ့ က်န္ခဲ့ရင္ သူလုပ္ခဲ့တဲ့ေဆာင္ရြက္မႈဟာ တန္ဖိုးရွိသြားပါၿပီး၊ ဒီလိုမွမဟုတ္ရင္ ရႈံးတဲ့အလုပ္ေတြႀကီးပဲ လုပ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဒီလူငယ္ လူျဖစ္ရႈံးေနလား ? ? ? (စဥ္းစားေပးပါ)

JIT ( Just – in – Time )

JIT ဆိုတာ အခုတေလာ ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းေတြ အမ်ားဆုံးအသုံးျပဳေနၾကတဲ့ စနစ္ပါ။ အရမ္းလည္း စိတ္၀င္စားဖုိ႔ ေကာင္းပါတယ္။ လုပ္ငန္းေတြမွာ အျမတ္ရရွိသင့္သေလာက္တာေတြ၊ ကုန္စည္ဟာ ရွိရမယ့္ ေစ်းႏႈန္းထက္ မ်ားေနတာေတြ ဒါေတြဟာ ဘာေၾကာင့္ ေတြေၾကာင့္လဲ။ ေလလြင့္မႈေတြေၾကာင့္ပါ။ လုပ္ငန္းရဲ႕ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈေတြမွာ ကုန္ၾကမ္းေတြမွာပဲျဖစ္ျဖစ္ တကယ္အသုံးျပဳရမွာထက္ ပိုၿပီး သုံးမိတာ။ ဒါမွမဟုတ္ရင္ ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္မွာ အပ်က္အစီးေတြမ်ားတာ၊ ကုန္ၾကမ္းေတြကို မလိုအပ္ဘဲအမ်ားၾကီးကိုင္ေဆာင္ထားလို႔ ေနရာ ပုတ္သြားတာ၊ ေငြေတြအိပ္ေနတာေတြ၊ ပ်က္စီးသြားတာေတြ ၊ ကုန္ေခ်ာေတြကလည္း မွာယူမႈေတြထက္ အမ်ားၾကီးထုတ္မိေတာ့ ဂိုေဒါင္မွာ ပုံေနတာေတြ စသျဖင့္ ျပႆနာေတြ အရႈံးေတြအမ်ားႀကီး ေပၚေပါက္လာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဂ်ပန္လုပ္ငန္းေတြက ဒါကို သတိျပဳမိၿပီး JIT စနစ္ဆိုတာကို တီထြင္လာၾကပါတယ္။ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ မွန္ကန္တဲ့အခ်ိန္မွာ မွန္ကန္သင့္ေလွ်ာ္တဲ့ ေနရာတြင္ မွန္ကန္စြာ ထုတ္လုပ္ႏိုင္ရန္ ရည္၇ြယ္ပါတယ္။ မွန္ကန္တယ္ဆိုတဲ့ အသုံးဟာ လုပ္ငန္းအတြက္ အျမတ္က်န္ႏိုင္ရတယ္၊ ကုန္စည္ အရည္အေသြးေကာင္းႏိုင္ရမယ္။ လုပ္သားေတြ အဆင္ေျပေစရမယ္။ စရိတ္အသက္သာဆုံး ျဖစ္ေနရမယ္။ ထုတ္လုပ္မႈ ျဖစ္စဥ္ အဆင္ေျပေခ်ာေမြ႕ေနရမယ္။ ကုန္စည္အရည္အေသြး ေကာင္းရမယ္။ အေလ့အလြင့္ လုံး၀မရွိေစရေပါ့။ ဒါေတြကို ဆိုလိုပါတယ္။ဟုတ္ပါတယ္ အေလအလြင္ေတြကို လုံး၀မရွိေအာင္လုပ္ေဆာင္ရပါမယ္။ ဘာေၾကာင့္လည္း ဆိုေတာ့ ဒါေတြဟာ ကုန္စည္ရဲ႕စရိတ္ကို ထပ္တက္ေစတာေတြပါ။ ဥပမာေျပာရရင္ေတာ့ ကုန္ၾကမ္းအမယ္ေတြကို သိုေလာင္တဲ့အခါ ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္နဲ႔ ေ၀းတဲ့ေနရာမွာထားထာတယ္ဆုိပါစို႔။ ဒါဆိုရင္ သူတို႔ကို ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္ဆီ သယ္ေဆာင္တဲ့အခါ ေလလြင့္မႈေတြရွိလာမယ္။သယ္လာတာက ၁၀ ဂရမ္၊ ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္ေရာက္ေတာ့ ၇ ဂရမ္းျဖစ္သြားတာမ်ိဳး၊ ကုန္ေခ်ာေတြ အမ်ားႀကီးထုတ္လုပ္မိတဲ့အခါ ကုန္လက္က်န္ေတြ အမ်ားၾကီးျဖစ္လာမယ္။ ဒါဆိုရင္ မလိုအပ္ဘဲ ထိန္းသိမ္းခေတြ တက္လာမယ္၊ ေငြကလည္း အိပ္လာမယ္။ ေလလြင့္မႈ ျဖစ္ဖို႔မ်ားတယ္၊ ေနာက္ မလုပ္ဘဲ ျပန္ျပန္ျပင္ေနရတာမ်ိဳးေတြေပါ့။

JIT ကို lean production or stockless production လို႕လဲ သိၾကပါတယ္။ အေျခခံသေဘာတရားကေတာ့ order လာမွ လိုအပ္တဲ့ ကုန္ၾကမ္းကို လုိသေလာက္ဘဲမွာမယ္၊ လိုသေလာက္ဘဲထုတ္လုပ္မယ္၊ ျဖစ္စဥ္စီးဆင္းမႈကိုလည္း အခ်ိန္အတုိဆုံးျဖစ္ေအာင္ ျပင္ထားမယ္။ကုန္ၾကမ္းမွာယူတဲ့အခါမွာလည္း တလက္ကိုင္မထားပါဘူး၊ ကုန္ၾကမ္းအမယ္မ်ားစြာေတြကို တမ်ိဳးခ်င္းဆီမွာ အေကာင္းဆုံးအရည္အေသြး ေပးႏိုင္မယ့္ supplier ေတြကို ခ်ိတ္ဆက္ထားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လုပ္ငန္းရဲ႕ supply chain ကလည္း ေသခ်ာစီမံအုပ္ခ်ဳပ္မႈေကာင္းဖုိ႔လိုပါတယ္။ဘာေၾကာင့္လဲ ဆိုေတာ့ လိုအပ္တဲ့အခ်ိန္မွာ အရည္အေသြးေကာင္းတဲ့ ကုန္ၾကမ္းေတြ ေႏွာင့္ေႏွးျခင္းမရွိဘဲ စရိတ္သက္သက္သာသာေရာက္လာဖို႔ပါ။ ထုတ္လုပ္မယ့္ေနရာကလည္း စရိတ္သက္သာေနဖို႔လုိပါတယ္။ ကုန္ၾကမ္းအျမန္ရေအာင္လို႔ ကုန္ၾကမ္းရရွိမယ့္ေနရာနဲ႔ အနီးဆုံးမွ ထုတ္လုပ္မႈကို လုပ္မယ္ဆိုရင္လည္း အဲ့ေနရာက လုပ္အားခ အရမ္းေစ်းၾကီးေနမယ့္ေနရာမ်ိဳး ၊ ငွားခေတြ အရမ္းေစ်းႀကီးမယ့္ေနရာမ်ိဳးဆို ဘာမွမထူးပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ right place ျဖစ္ဖို႔လိုပါတယ္။ ထုတ္လုပ္တဲ့အခါ အပ်က္အစီးကို zero defect goal ထားၿပီး စနစ္က်က် လုပ္ေဆာင္ရပါမယ္။ ဒီေနရာမွ ျဖစ္စဥ္စီးဆင္းမႈ၊ အထားအသိုေတြဟာ စနစ္က်ေနဖို႕လုိပါတယ္။အေလအလြင့္ဆိုတဲ့ေနရာမွာ အခ်ိန္၊ လုပ္အားေတြလည္း ပါပါတယ္။ လုပ္အားကိုသုံးတဲ့ေနရာမွာ အနည္းဆုံးေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္သေလာက္ေလွ်ာ့ခ်ရပါလိမ့္မယ္။ သုံးတဲ့ လုပ္သားကလည္း efficient (စြမ္းရည္ျပည့္ျပည့္္လုပ္ႏိုင္ရမယ္) effective (မွန္းထားသေလာက္ ထိထိေရာက္ေရာက္လုပ္ႏိုင္စြမ္းရွိရမယ္) တစ္ေယာက္ဆုိတစ္ေယာက္ တကယ္အသုံးက်စြာ လုပ္ႏိုင္ရပါမယ္။ အခ်ိန္ကိုလည္း တတ္ႏိုင္သမွ် အျမန္ဆုံးျဖစ္ေအာင္ လုပ္ဖို႔လိုပါတယ္။ ေဖာက္သည္လိုအပ္တဲ့အခ်ိန္မွာ အျမန္ဆုံးပို႔ေပးႏိုင္ေအာင္ပါ။ ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္ကထြက္လာတဲ့ ကုန္ေခ်ာဟာ ေနာက္ထပ္ျပန္ျပင္စရာ မလိုေအာင္ ေသခ်ာဂရုစိုက္ဖို႔လုိပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ျပန္ျပင္ေနရမယ္ဆိုရင္ အခ်ိန္ေတြေရာ၊ စရိတ္ေတြေရာ ထပ္တက္လာမွာပါ။ အရည္အေသြးျပည့္၀တဲ့ ကုန္စည္ထြက္လာရင္ေတာ့ ၀ယ္ယူသူဆီ အျမန္ဆုံး မေႏွာင့္ေႏွးဘဲ ပို႔ေဆာင္ေပးရမွာပါ။
JIT ကို service ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းေတြမွာ အမ်ားဆုံးအသုံးခ်ၾကပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ စားေသာက္ဆိုင္ေတြမွာပါ။ ဒါေပမယ့္ ဂ်ပန္ တိုယိုတာကေတာ့ ဒီစနစ္ကို သုံးပါတယ္။သူကပဲ စထြင္ခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး Airbus A -380 ေလယာဥ္ကို တည္ေဆာက္တဲ့အခါ ဒီစနစ္ကို သုံးတဲ့အတြက္ ေနာက္ဆုံးမွာ အေလအလြင့္ လုံး၀မရွိခဲ့ပါဘူး။ သူကလညး္ ကုန္ၾကမ္းမွာတဲ့အခါ ႏိုင္ငံအစုံကေန အရည္အေသြး ေကာင္းေကာင္းေတြ ခြဲၿပီးမွာယူတယ္လို႔ ၾကားဖူးပါတယ္။
တိုယိုတာကေဖာ္ထုတ္ခဲ့တဲ့ JIT elements ေတြက

1. Stabilize and level the MPS with uniform plant loading
အလုပ္႐ုံတိုင္းမွာ တူညီတဲ့ထုတ္လုပ္မႈကြင္းဆက္ျဖစ္ေနဖို႔လိုပါတယ္။ ဥပမာ စက္႐ုပ္လုပ္မယ္ပဲဆိုပါဆို႔ ျဖစ္စဥ္ကို ဘယ္အစိတ္အပိုင္းၿပီးရင္ ဘယ္အစိတ္အပိုင္းတပ္မလဲဆိုတာ ေသခ်ာျပင္ဆင္ထားရမယ္။ ကိုယ္လုံးၿပီးရင္ လက္ေတြတပ္မွာလား၊ဒါဆို ဒီဘက္က ကိုယ္လုံးေတြ လုပ္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ တျခားအလုပ္႐ုံက လက္ေတြ လုပ္ေနရမွာပါ။ တျခားအလုပ္႐ုံေတြကလဲ သက္ဆိုင္ရာအစိတ္အကိုင္းေတြ လုပ္ေနရမွာပါ။ ကိုယ္ထည္ လုပ္တဲ့ ႐ုံက ကိုယ္ထည္ထြက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာပဲ လက္လုပ္တဲ့ အလုပ္႐ုံကလညး္ စက္႐ုပ္မွာတပ္ဆင္ဖို႔ လက္ကို ၿပီးေနရပါမယ္။ က်န္အစိတ္အပိုင္းေတြကလည္း အဲ့လိုပါပဲ။ ဒါမွ တပ္ဆင္တဲ့ဌာနမွာ အဆင္သင့္တပ္ဆင္ႏိုင္မယ္။ ဒီလိုမွမဟုတ္ဘဲ အလုပ္႐ုံေတြဟာ တစ္ခုနဲ႔တစ္ခုကြင္းဆက္မမိဘူးဆိုရင္ တပ္ဆင္တဲ့ဌာနမွာ အလုပ္ေတြ လာပုံသြားလိမ့္မယ္။ ေခါင္းေတြ ကိုယ္ထည္ေတြ ေရာက္ၿပီး လက္ေတြ ေရာက္မလာေသးရင္ စက္႐ုပ္တစ္႐ုပ္ျဖစ္ေအာင္ တပ္ဆင္လို႔မရေသးပါဘူး၊ အဲ့အခါ ျဖစ္စဥ္စီးဆင္းမႈကလည္း ကေမာက္ကမ ျဖစ္လာမယ္။ လုပ္သားေတြကလည္း သူလုပ္လုပ္ရမယ့္အလုပ္မရေသးေတာ့ ဒီအတိုင္းထုိင္ေနရမယ္။ အဲ့အခ်ိန္မွာ အခ်ိန္ေတြ အရမ္းကုန္မယ္။ မလိုလားအပ္တဲ့ ၾကန္႕ၾကာမႈေတြ ျဖစ္လာပါလိမ့္မယ္။

2. Reduce or eliminate setup times
စက္တပ္ဆင္မႈ အခိ်န္ကို ေလွ်ာ့ခ်ဖို႔လိုပါတယ္။ ကုန္စည္အမ်ိဳးမ်ိဳးအတြက္ သုံးတဲ့စက္က ဒီတစ္ခုပဲဆိုၾကပါစို႔။ကၽြန္မေတြ႔ဖူးပါတယ္။ မိုလ္ေလာင္းတဲ့လုပ္ငန္းေတြမွာပါ။ ကုန္စည္ပုံစံအလိုက္ စက္ကို ျပန္တပ္ဆင္ရပါတယ္။ ဒီိလိုမ်ိဳးကုန္စည္အမယ္တစ္ခုတစ္ခု အၾကားမွာ စက္ျပန္တပ္ဆင္မႈအခ်ိန္ကိုလည္း ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္သေလာက္ ေလွ်ာ့ခ်ရပါမယ္။ ဆိုလိုတာက အျမန္ဆုံးျဖစ္ေအာင္ စီစဥ္ထားရပါမယ္။

3. Reduce lot sizes
တစ္ခါထုတ္လုပ္တဲ့ ပမာဏကလည္း နည္းရင္ ေကာင္းပါတယ္။ ဒါမွလည္း အရည္အေသြးစစ္ဖို႔လည္း လြယ္တယ္။ အေလအလြင့္လည္း နည္းမယ္။ တစ္ခါထုတ္ရင္ နည္းနည္းပဲထုတ္မယ္ဆိုရင္ ကိုယ့္ supplier နဲ႔ ကြင္းဆက္မိၿပီး အေပးအယူတည့္ဖို႔လိုပါတယ္။ ဒါမွ ကုန္ၾကမ္းကို ကို္ယ္လိုသေလာက္ပဲ ယူႏိုင္မွာပါ။

4. Reduce lead times
ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္မွာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ကုန္ေခ်ာ ပို႕ေဆာင္တဲ့အခါပဲ ျဖစ္ျဖစ္ မလိုအပ္ဘဲ ေစာင့္စားရတဲ့အခ်ိန္ေတြကို ေလွ်ာ့ခ်သင့္ပါတယ္။

5. Preventive maintenance
ၾကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားတာ ဘာအရာမဆို အေကာင္းဆုံးပါ။ ပ်က္ခါမွျပင္မယ္ဆိုတာထက္ မပ်က္ခင္ ထိန္းသိမ္းျပင္ဆင္တာအေကာင္းဆုံးပါ။ ပ်က္ခါမွ ျပင္မယ္ဆိုရင္ ပ်က္တဲ့ အခ်ိန္မွာ ၀ယ္လိုအားေတြ အရမ္းေကာင္းတဲ့အခ်ိန္မ်ိဳးဆို လက္လႊတ္ရမွာ အေတာ္ဆုံး႐ႈံးမႈပါ။ ဒါေၾကာင့္ အလုပ္အားတဲ့အခ်ိန္မ်ိဳးေတြမွာ ပ်က္ပ်က္၊ မပ်က္ပ်က္ ႀကိဳတင္စစ္ေဆးထားတာ အေကာင္းဆုံးပါ။

6. Flexible work force
ေဆးမႈတ္အလုပ္သမားက ေဆးမႈတ္တာကလြဲၿပီး က်န္တာ ဘာမွမလုပ္တတ္တာမ်ိဳးမျဖစ္ေစရပါဘူး၊ ၀ရိန္ေဆာ္တဲ့အလုပ္သမားမလာရင္ သူအေနနဲ႔ ၀င္လုပ္လို႔ရေအာင္ နည္းနည္းျဖစ္ျဖစ္ တျခားအလုပ္ေတြကို လုပ္တတ္ေနဖို႔လိုပါတယ္။အဲ့လိုျဖစ္ေအာင္လည္း training ေပးထားဖို႔ လိုပါတယ္။ၾကီးၾကပ္သူမရွိလို႔ ေအာက္ေျခအလုပ္သမားက ဘာဆက္လုပ္ရမွန္းသိေနေသာ္လည္း ဆက္လုပ္ခြင့္ အမိန္႔မရလို႔ ထိုင္ေနတာမ်ိဳးလည္း မျဖစ္ေစရပါဘူး၊ အလုပ္သမားတိုင္းကိုလည္း လုပ္ပိုင္ခြင့္ အထုိက္အေလ်ာက္ ေပးထားရပါမယ္။

7. Require supplier quality assurance and implement a zero defects quality program
ကုန္စည္ဟာ အရည္အေသြးလည္း ျပည့္၀ရမယ္၊ ျဖစ္စဥ္တေလွ်ာက္ ေလလြင့္မႈ လုံး၀မရွိေရးအတြက္ဆုိရင္ ကိုယ့္ supplier နဲ႔ ဆက္ဆံေရးေကာင္းရပါမယ္။ အလုပ္သမားေတြကိုလည္း မွားယြင္းမႈကို သိလိုက္တာနဲ႔ တၿပိဳင္နက္ ေနာက္ထပ္မွားယြင္းဆက္မရွိေအာင္ လုပ္ေနတာကို ရပ္တန္႔ခြင့္ အခြင့္အေရးလည္း ေပးထားရပါမယ္။ အခ်ိန္မီ အမွားျပင္ဆင္ခြင့္ပါ။

8. Small lot (single unit) conveyance
တစ္ဌာနနဲ႔တစ္ဌာန အခ်က္ျပစနစ္ကို သုံးသင့္ပါတယ္။ ( kanban system လို႔လည္း ေခၚပါတယ္။ ဒါကိုေတာ့ ေနာက္ post တစ္ခုအေနနဲ႕ ဆက္လက္ေရးသာပါမည္။)

Eight Quality Management Principles

၁။စားသုံးသူဂ႐ုစိုက္ျခင္း
လုပ္ငန္းမ်ားသည္ ၄င္းတို႔၏ေဖာက္သည္(၀ယ္ယူစားသုံးသူမ်ား)ကို မွီခိုအားထား ေနရသျဖင့္ ထမင္းရွင္ျဖစ္ေသာ ယင္းေဖာက္သည္မ်ားအား နာလည္း ေပးတတ္ဖို႔ရာ အေရးႀကီးသည္။ မိမိေဖာက္သည္ ဘယ္လိုပုံစံမ်ိဳးေလး လိုခ်င္ေနလဲ။ မိမိကုန္စည္ကေရာ သူတို႔လိုအပ္မႈေတြ႔နဲ႔ ျပည့္စုံရဲ႕လား၊ သူတို႔ေက်နပ္မႈရေစရန္ မိမိကုန္စည္ဟာ ဘာေတြလိုအပ္ေနေသးလဲ ဆိုတာေတြကို သိထားေပးရပါမယ္။ စားသုံးသူရဲ႕ ယခုလက္ရွိ သူတို႔လိုအပ္မႈ၊ လိုခ်င္မႈေတြကို သိထား႐ုံသာမက အနာဂတ္မွာလညး္ ၄င္းတုိ႔၏ အၾကိဳက္ေျပာင္းလဲမႈရွိမရွိ၊ မည္သို႔ ေျပာင္းလဲႏိုင္ေသးသည္ကိုလည္း သိထားမယ္ဆိုရင္ မိမိကုန္စည္အရည္အေသြးကို customer requirement နဲ႔ ေသြးဖယ္ျခင္းနည္းကာ ထိန္းသိန္းႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။
၂။ ဦးေဆာင္မႈ
ဦးေဆာင္ဦးရြက္ျပဳသူမ်ားမွလညး္ ကိုယ့္လုပ္ငန္းရဲ႕ လမ္းေၾကာင္း၊ ဘယ္ကို သြားေနတာလဲ။ ဘာျဖစ္ခ်င္တာလဲဆိုတဲ့ ပုံစံေလး ခ်ေပးထားဖို႔လိုပါတယ္။ ဒါေတြကို ကိုယ့္လုပ္ငန္းအတြင္းမွာရွိတဲ့ အလုပ္လုပ္ေနၾကတဲ့ လူေတြနားလည္ထားမွ လုပ္ငန္း၊အဖြဲ႕႔၏ ဦးတည္ခ်က္၊ ရည္မွန္းခ်က္ေအာင္ရာေအာင္ေၾကာင္းအတြက္ ျပည့္၀စြာ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။ ဒါေၾကာင့္ leader ေတြအေနနဲ႔ မိမိလုပ္ငန္းဘာလုပ္ခ်င္လဲ ဘယ္သြားမွာလဲ ဆိုတာကို မိမိလက္ေအာက္မွာ တာ၀န္ကိုယ္စီယူေနၾကတဲ့ ၀န္ထမ္းေတြကို နာလည္ေအာင္ ခ်ျပထားသင့္သည္။
၃။ တက္ၾကြစြာပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ေရး
Organization ရဲ႕ ဘယ္ levelကမဆို ေဆာင္ရြက္ေနၾကသူေတြဟာ Organization အတြက္ အေရးၾကီးဆုံးသူေတြပါ။ Organization ကို ေဖာ္ေဆာင္ၾကမယ့္သူေတြ ျဖစ္တဲ့အတြက္ လုပ္ငန္းအတြင္း၊ အျပင္ရွိ လူတိုင္းလူတုိင္းဟာ စိတ္ေရာ ကိုယ္ပါ တက္ၾကြစြာပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ရန္ အေရးႀကီးပါသည္။
၄။ ထုတ္လုပ္မႈ ျဖစ္စဥ္တခုလုံး စြမ္းရည္ျပည့္ေရး
အရည္အေသြးျပည့္၀ေသာ ထုတ္ကုန္ရရွိဖို႔ဆိုရင္ ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္တေလွ်ာက္ ေခ်ာေခ်ာေမြ႕ေမြ႕ ျဖစ္ေစဖို႔ အေရးၾကီးပါတယ္။ ထုတ္ကုန္ရဲ႕ အရည္အေသြးျပည့္၀ေရး၊ အေလအလြင့္ နည္းပါေရး၊ input ကို efficient ရွိရွိ သုံးႏိုင္ေရးအတြက္ ျဖစ္စဥ္တေလွ်ာက္လုံး ေသခ်ာလည္ပတ္ေစဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြ ေသခ်ာလည္ပတ္ရဲ႕လား၊ သြင္းအားစုေတြ အရည္အေသြးျပည့္၀ရဲ႕လား ဆိုတာ အျမဲ ေသခ်ာေနဖို႔ လိုပါတယ္။
၅။ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ စနစ္ကေရာ ထိေရာက္ရဲ႕လား
မိမိလုပ္ငန္း လည္ပတ္ပုံေတြကေရာ မိမိလုပ္ငန္း ရည္မွန္းခ်က္ေတြကို ျပည့္၀ေအာင္ျမင္လို႔လားဆိုတာ သိထားရပါမယ္။ လိုအပ္မယ္ဆုိရင္ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ စနစ္ကို ေျပာင္းလဲသင့္ေျပာင္းလဲရပါမယ္။ျပဳျပင္သင့္ ျပဳျပင္ရပါမယ္။ ထပ္ထည့္သင့္ရင္ ထည့္ရပါမယ္။ အုပ္ခ်ဳပ္မႈစနစ္ကေရာ effective ျဖစ္လား efficient ျဖစ္ရဲ႕လား ေသခ်ာျပန္သုံးသပ္ေပးဖို႔ လုိအပ္ပါတယ္။
၆။ စဥ္ဆက္မျပတ္ျမွင့္တင္မႈ
ဒါကေတာ့ အခုလို ျပိဳင္ဆိုင္မႈေတြ စိန္ေခၚေနတဲ့အခ်ိန္မွာ မျဖစ္မေန လုပ္ေဆာင္ရမွာပါ။ မိမိထုတ္ကုန္၊ မိမိလုပ္ငန္း၊ မိမိပန္းတိုင္ကို အျမဲျမွင့္တင္ေပးဖို႔ လိုပါတယ္၊ ဒီေန႕ဟာ မေန႕႔ကထက္ ပိုေကာင္းၿပီး မနက္ျဖန္ဟာ ဒီေန႔ထက္ သာေနရဖို႕ Continual Improvement အျမဲလုပ္ေပးဖို႔ လုိအပ္ပါတယ္။
၇။ လိုအပ္တဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္
Productနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ marketing ပိုင္းပဲျဖစ္ျဖစ္ ဘယ္ဆုံးျဖတ္ခ်က္မဆို ခ်မွတ္ဖို႔ရာ ခိုင္မာတဲ့သတင္းအခ်က္အလက္ ရရွိေနဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒီလိုသတင္း အခ်က္အလက္ေတြအေပၚ အေျခခံထားတဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ေတြဟာ ထိေရာက္မႈွ ရွိမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြ မ်က္ေျခမျပတ္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ survay ေကာက္တာပဲျဖစ္ျဖစ္ ၊ research လုပ္တာပဲျဖစ္ျဖစ္ အျမဲ သတင္းရယူေနဖို႔ လုိပါတယ္။
၈။ supplierေတြနဲ႔ အက်ိဳးရွိရွိ ဆက္ဆံေနေရး
လုပ္ငန္းနဲ႕ supplierဆိုတာ အျမဲ တစ္ဦးေပၚ တစ္ဦး အျပန္အလွန္ မွီခိုအားထားေနရသူေတြပါ။ လုပ္ငန္းကလည္း input ေတြ raw materialေတြ ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္မတိုင္မီ အခ်ိန္မွီ ေရာက္ရွိေရး၊ သြင္းအားစုေတြ ကုန္ၾကမး္ေတြ အရည္အေသြးမွန္ကန္ေနေရးအတြက္ supplier ကုိ လွစ္လ်ဴ႐ႈလို႔မရပါဘူး။ သူတို႔နဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီးမွ ေကာင္းမြန္တဲ့ အရည္အေသြးျပည့္၀တဲ့ ထုတ္ကုန္ရမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ supplier relationship ကို အထူးဂရုျပဳ အာရုံစိုက္ေပးရပါမယ္။

What is ISO ?

ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္တြင္ ကုန္စည္ႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ား၏ေစ်းႏႈန္းမ်ားကို ေရာင္းလိုအားႏွင့္ ၀ယ္လိုအားက ဆုံးျဖတ္ေပးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါဆုိ ကုန္စည္ႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ား၏ ေစ်းႏႈန္းဟာ စားသုံးသူတို႔၏ ၀ယ္ယူမႈေပၚ မူတည္တာေပါ့။ ၀ယ္လိုအားဆိုတာလညး္ စားသုံးသူေတြက ကုန္စည္ကို ၾကိဳက္ႏွစ္သက္မႈ အရေသာ္လည္းေကာင္း ၊ လိုအပ္မႈအရေသာ္လည္းေကာင္း ၀ယ္ယူသုံးစြဲၾကလို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ အရင္တုန္းကေတာ့ ကုန္စည္ေတြကလည္း တမ်ိဳးတမည္သာ ရွိၾကၿပီး ၿပိဳင္ဘက္ကုန္စည္ရွိမႈဆိုတာ ရွားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ နည္းပညာေတြတိုးတက္မႈေတြေၾကာင့္ အၿပိဳင္အဆုိင္ေစ်းကြက္၀င္ေရာက္ ထိုးေဖာက္မႈေတြ မ်က္ျမင္ၾကဳံေတြ႕ လို႔ေနပါသည္။ စားသုံးသူတို႕႔အေနျဖင့္လည္း မရွိလို႔သုံးရတယ္ဆိုတာထက္ ေရြးခ်ယ္ ၀ယ္ယူႏိုင္ခြင့္ေတြ မ်ားလာပါၿပီ။ ဒါဆို ေရာင္းခ်သူဘက္ကလည္း ကိုယ့္ကုန္စည္ စားသုံးသူ ၾကိဳက္ႏွစ္သက္ဖို႔ လိုတာေပါ့ေနာ္။ စားသုံးသူကေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ ဆႏၵ၊ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ ျပည့္၀ေစမည့္ ကုန္စည္မ်ိဳး၊ ၄င္းတုိ႕အတြက္ အဆင္ေျပမယ့္ကုန္စည္မ်ဳိးဆို ေက်ေက်နပ္နပ္၀ယ္ယူမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဆို ထုတ္လုပ္သူေတြ (ေရာင္းခ်သူေတြပါ) ဟာ အရည္အေသြးျပည့္၀တဲ့ ကုန္စည္ႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈေတြကို ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္မယ္ ဆိုရင္ စားသုံးသူေက်နပ္မႈကို ျပည့္၀ေစရုံသာမက ေက်နပ္သြားတဲ့စားသုံးသူဟာ ကိုယ့္ကုန္စည္ပဲ သစၥာရွိရွိ ၀ယ္ယူမႈ ျဖစ္တန္စြမး္မ်ားတဲ့အတြက္ corporate goal ျဖစ္တဲ႔ PROFIT ရမည့္အျပင္ marker leadership ျဖစ္ဖို႔ တြန္းအားတစ္ခုလည္း ျဖစ္ေစမွာပါ။ ဒါဆို ကုန္စည္ႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈေတြရဲ႕ အရည္အေသြးဟာ စားသုံးသူေတြအတြက္ စိတ္ခ်ရဖို႔ လုပ္ငန္းအေနနဲ႔ အရည္အေသြးထိန္းသိမ္းႏိုင္မႈ (Quality control/management ) ဟာ အခန္းက႑တစ္ခုနဲ႕ထည့္သြင္းလုပ္ေဆာင္ရေတာ့ပါမယ္။
ညတိုင္းTV advertising ေတြမွာ ISO 9000 ရ ????? … စိ္တ္ခ်ယုံၾကည္စြာသုံးစြဲႏိုင္ပါၿပီ ဆိုတာေတြ ၾကားလာရမွာပါ။ ဒါဆို ISO လက္မွတ္ရၿပီဆိုရင္ အဲ့ကုန္စည္ဟာ စားသုံးသူအတြက္ စိတ္ခ်ရၿပီလား၊ အႏၱာရယ္မရွိေတာ့တာလား၊ ဘာေၾကာင့္ အဲ့လို ေျပာႏုိင္ရတာလဲ စဥ္းစားစရာပါ။ ဒါဆို ISO ဆိုတာဘာလဲ၊ ISO ဆုိတာ ? ? ?
ISO – International Organization For Standardization - အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုပါ။ ဆြစ္ဇာလန္မွာ ရုံးစိုက္ပါတယ္။ သူကေတာ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြရဲ႕႔ ကုန္စည္ႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈေတြဟာ စားသုံးသူေတြအတြက္ ဘယ္ေလာက္စိတ္ခ်ႏိုင္မႈရွိသလဲဆိုတာကို သိဖို႔ စံခ်ိန္စံညႊန္းေတြသတ္မွတ္ၿပီး အသိအမွတ္ျပဳလက္မွတ္ထုတ္ေပးတယ္ ဆိုပါေတာ့။ သူမွာ ပညာနယ္အသီးသီးက ကၽြမ္းက်င္အဖြဲ႔ ၁၈၀ ဖြဲ႔ ရွိပါတယ္။ သူ႕ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ Trade လုပ္တဲ့အခါ ကုန္စည္နဲ႔၀န္ေဆာင္မႈေတြ ႏိုင္ငံတကာမွာ စိ္တ္ခ်ယုံၾကည္စြာ ကုန္သြယ္ႏိုင္ေစရန္အျပင္ တီထြင္ဖန္တီးႏိုင္မႈ၊ သိပၸံႏွင့္ နည္းပညာ၊ စီးပြားေရးေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ား ဒီထက္မက ဖြံ႕ျဖိဳးတုိးတက္လာေစရန္ ပို၍ ပူးေပါင္းမႈမ်ား တိုးလားရန္လို႔ ဆိုပါတယ္။

What type of ISO
ISO 9000 series

၁၉၈၇ မွာ ISO 9000 series ကုိ စတင္ထုတ္ျပန္ပါတယ္။သူကေတာ့ ကုန္စည္ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္တစ္ခုလုံးဟာ စားသုံးသူလိုအပ္မႈေတြကို ျပည့္မီရမယ္ ဒါမွမဟုတ္ သာလြန္ရမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ၁၉၉၄ မွာ vision ျပန္ေျပာင္းခဲ့ပါတယ္။ ISO 9000 : 1994 က ကုန္စည္ေတြဟာ စားသုံးသူလိုအပ္ခ်က္ကို ျပည့္၀ေစရန္အတြက္ လိုအပ္တဲ့ ၄င္းတို႔ခ်မွတ္ထားေသာ အရည္အေသြးဆိုရာ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို အခ်က္တိုင္းမဟုတ္သည့္တိုင္ သတ္မွတ္ထားေသာ အနည္းဆုံးအခ်က္မ်ား ကိုေတာ့ ျပည္မီေနရပါမယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြကေတာ့ ေယဘုယ်ဆန္ပါတယ္။ ကုန္စည္တမ်ိဳးခ်င္းစီအတြက္ သီးျခားေဖာ္ျပခ်က္မရွိပါဘူး။ ၄င္းတို႔သတ္မွတ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ ျပည့္မွီတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ကုန္စည္ရဲ႕ အရည္အေသြးဟာ စိတ္ခ်ရေၾကာင္း စားသုံးသူအတြက္ အာမခံေသာအားျဖင့္ certificate ထုတ္ေပးပါတယ္။ ၂၀၀၀ခုႏွစ္ revision ျပန္လုပ္ထားတဲ့ ISO 9000:2000 က 1994 မွာရွိတဲ႔ discrete elements ေတြအစား ကုန္စည္ထုတ္လုပ္မႈprocess cycleအတြက္ လုိအပ္တဲ့ management principles ၈ခ်က္နဲ႔ျပန္လည္ ဖြဲ႔စည္းထားပါတယ္။
9000 series မွာ

9001 - ကုန္စည္ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္ရွိ ဒီဇိုင္း၊ ထုတ္လုပ္မႈ၊ စက္ကိရိယာတပ္ဆင္တာထိေရာက္မႈ၊ ၀န္ေဆာင္မႈေတြကို စစ္ပါတယ္ (design, manufacturing,installation,service)
9002 – ကုန္ထုန္လုပ္မႈ၊ စက္တပ္ဆင္မႈႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈ ကိုၾကည့္ပါတယ္(production ,installation,service) (* raw material ေတြ စိ္တ္ခ်ရမႈပါပါတယ္ supplier ေတြအထိ ၾကည့္ပါတယ္ )
9003 - ေနာက္ဆုံးကုန္ေခ်ာကိုပဲ ၾကည့္တာပါ။ေေနာက္ဆုံးကုန္ေခ်ာဟာ စားသုံးသူေတြအတြက္ စိတ္ခ်ရသလားဆိုတာကို inspection and testing ပါ လုပ္ၿပီး စစ္ပါတယ္
9004 - သူကေတာ့ အျမင္က်ဥ္းက်ဥ္းပါပဲ။ ထုတ္လုပ္သူအေနနဲ႔ သူ႕လုပ္ငန္းရဲ႕ လုိအပ္ခ်က္ နဲ႔ အခြင့္အလမ္းေတြရယူႏိုင္ယုံသာ လုပ္ငန္းတြင္းကသာ ခ်မွတ္ထားတဲ့ guidelines ေတြျပည့္မွီရင္ ရပါၿပီလို႔ဆိုပါတယ္။
အခုေနာက္ဆုံးကေတာ့ ISO 14000 ပါ ။ ရရွိသူေတြက အနည္းအက်ဥ္းပဲရွိပါတယ္။ ဘာကြာသလဲဆိုေတာ့ environmental ကိုပါ ထည့္စဥ္းစားလာပါတယ္။ environment ကို ဆုိးက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ ဘယ္ေလာက္ထိ ေလွ်ာ့ႏိုင္သလဲ၊ ဥပေဒ သတ္မွတ္ခ်က္မ်ားကို ဘယ္ေလာက္ထိလိုက္နာသလဲဆိုတာကို ၾကည့္ပါတယ္။ ISO 14000 series မွာ
14001 - ကမၻာမည့္သည့္ေနရာတြင္မဆို မည္သည့္Product ႏွင့္မဆို ထုတ္လုပ္ရာတြင္ environment ကို လိုက္ေလ်ာညီေထြႏိုင္မႈကို ၾကည့္ပါတယ္၊ ေယဘူယ်ဆန္ပါတယ္။္
14004 - အေသးစိတ္ပိုက်သြားပါၿပီ ။ operation ေတြဟာ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ ရည္မွန္းခ်က္ေတြ၊ ဦးတည္ခ်က္ေတြ ဘယ္ေလာက္ထည့္စဥ္းစားရမလဲဆိုတာပါလာပါၿပီ။
14020 – labels ေတြ declaration ေတြဟာ နဲ႔ environmental နဲ႔ခ်ိတ္ဆက္ၾကည့္ပါတယ္။
14030 - ထုတ္လုပ္မႈျဖစ္စဥ္ၿပီးသည့္တိုင္ environmental effect နဲ႔ခ်ိတ္ဆက္ၾကည့္ပါတယ္။
14031 - environmental performance သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ထိ္န္းသိမ္းေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ ဘယ္ေလာက္ထိ ပါ၀င္ႏိုင္သလဲဆိုတာ ၾကည့္ပါတယ္
14040 - environmental goal ေတြကို ဘယ္ေလာက္ထိ ခ်မွတ္ေပးႏိုင္လဲဆိုတာ ၾကည့္ပါတယ္
14062 - environmental goalေတြကို ဘယ္ေလာက္ improve လုပ္ေပးႏိုင္လဲဆိုတာ ၾကည့္ပါတယ္။
ေနာက္ဆုံး 14064 ကေတာ့ greenhouse gas ဖန္လုံအိမ္အာနိသင္ ဘယ္ေလာက္ေလွ်ာ့ႏိုင္သလဲဆိုတာ ၾကည့္ပါတယ္
(* လက္လွမ္းမွီသေလာက္ စုစည္းထားတာပါ၊ ရွိပါေသးတယ္)
ွ.............ISO ရဖုိ႔ Quality ဘယ္လိုထိ္န္းမလဲဆိုတာ ဆက္လက္ၾကိဳးစားေဖာ္ထုတ္ပါဦးမယ္ ..................

Changing Social Contract

Globalization ျဖစ္ေပၚလာမႈေတြေၾကာင့္ ကမၻာၾကီး ေျပာင္းလဲျခင္းမ်ားစြာ ေျပာင္းလဲခဲ့ရပါၿပီ၊ အေကာင္းေတြေရာ .......အဆိုးေတြေရာေပါ့ ။ နည္းပညာေတြေျပာင္းလဲလာတယ္။ လူေတြရဲ႔ တန္ဖိုးထားမႈေတြ ေျပာင္းလဲလာတယ္။ အဲ့ေတာ့ လူေတြရဲ႕ ဆက္ဆံမႈေတြလည္း အေျပာင္းလဲၾကီး ေျပာင္းလဲလာခဲ့တယ္လို႔ ထင္ျမင္မိပါတယ္။ အနီးဆုံး family တစ္ခုမွာကို သိသိသာသာေတြ႔ႏိုင္ပါတယ္။ မိဘနဲ႔ သားသမီးဆက္ဆံေရးကအစ ေျပာင္းလဲလာခဲ့ပါၿပီ။ မိဘေတြကလည္း သားသမီးကို အရင္လို ပုံစံေတြနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္လို႔မရေတာ့ပါဘူး ၊ ေခတ္အေျခအေနကို သုံးသပ္ၿပီး အုပ္ခ်ဳပ္ထိန္းကြပ္မႈစတိုင္ေတြလည္း ေျပာင္းရပါတယ္။
လုပ္ငန္းေတြမွာၾကည့္မယ္ဆိုရင္လည္း အလုပ္ရွင္ အလုပ္သမား ဆက္ဆံေရးေတြက ေျပာင္းလဲလာပါၿပီ။ အရင္တုန္းကဆိုရင္ အလုပ္သမားတစ္ေယာက္ဟာ အလုပ္အကိုင္အတြက္ စိတ္ခ်ရမယ္ဆိုရင္ သူ႔အတြက္ လုံေလာက္ၿပီ ၊ သူလိုခ်င္တာ Job Security (*အလုပ္ျဖဳတ္ထုတ္မႈနညး္မႈ ) ၊ အဲ့ေတာ့ မလုပ္ ၊မရႈပ္၊ မျပဳတ္ပုံစံေလးနဲ႔ပဲ free rider ပုံစံမ်ိဳးျဖစ္လာတယ္။ အရင္တုန္းက labour source ကနည္းတာရယ္ ၊ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းေတြနည္းတာရယ္။၊ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈမရွိတာရယ္ ၊ အရင္တုန္းက ကိုယ့္ေနရာေလး ေလာက္ပဲ ၾကည့္ၿပီးေနေနရတာဆိုေတာ့ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈဆိုတာလည္း သိပ္မရွိခဲ့ဘူး။ အဲ့ေတာ့ လူတစ္ေယာက္က အလုပ္တစ္ခုရၿပီဆိုရင္ စိတ္ခ်ရၿပီေလ။ သူ႔အေနနဲ႔ ဒီမွာပဲ သူသစၥာရွိရွိနဲ႔ ေသေသခ်ာခ်ာလုပ္မယ္ ၊ အရာရာတိုင္းကို သာမန္အေနအထားေလာက္ပဲသိထားေလာက္မယ္ (knowing )အဆင့္ေလာက္ပဲရွိမယ္ဆိုရင္ ကုမၼဏီကလည္း သူ႔အလုပ္သက္တမ္းတစ္ေလွ်ာက္ (ဆိုလိုတာက long term life ) မွာ လစာေတြ တျဖည္းျဖည္းတုိးေပးမယ္။ ရာထူးေတြတဆင့္ဆင့္တက္မယ္၊ အက်ိဳးခံစားခြင့္ေတြရွိလာမယ္၊ စသျဖင့္ သူ႔အတြက္ အပိုင္တြက္ခ်က္မႈေတြၾကီးေတြပါ။ အဲ့ေတာ့ အလုပ္ရွင္ဘက္ကလည္းသူ႔ကို သာမန္ဆုေၾကးေငြေလာက္နဲ႔ပဲ ေပးၿပီးေနလို႔ရပါတယ္။ သူ႔ကိုလည္း သင့္တင့္ေလာက္ပဲ training ေပးထားရင္ လုံေလာက္ပါၿပီ။ အလုပ္ရွင္ကလည္း သူ႔လုပ္ငန္းကို သာမန္ရိုးက်ပုံစံနဲ႔ပဲသြားလို႔ရပါတယ္။ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈေတြ သိပ္မရွိေသးတာမို႔ ဒီအတိုင္းေလးပဲ ေအးရာေအးေၾကာင္းစတိုင္ေလးပါပဲ၊ သူ႔လုပ္ငန္းအတြက္ information အသင့္အတင့္ေလာက္ ပဲ ရထားရုံေလးနဲ႔ ရပ္တည္ႏိုင္ပါေသးတယ္။
IT ေခတ္တဲ့ ၊ Globalization စသျဖင့္ ကမၻာၾကီး ရြာျဖစ္သြားၿပီတဲ့။ ဘာကိုေျပာတာလဲ။ ဆိုလိုတာက အစက တိုက္ၾကီး (၇)ခုရွိတယ္လို႔ဆိုတယ္၊ အခုက ရြာအဆင့္ပဲလား၊ boundry line ေတြ တားဆီးခ်က္ေတြ ၊ ကန္႔သတ္ခ်က္ေတြ မရွိေတာ့ပဲ တလုံးတစည္းတည္း ျဖစ္သြားတာကို ေျပာတာလား၊ ေတြးစရာပါ။ direct မဟုတ္ပဲ indirect အားျဖင့္ေတာ့ ဒီလိုပဲ ျဖစ္ေနပါတယ္။ အရင္က ဒီလိုအေျခအေနေလးနဲ႔ ဒီေနရာမွာပဲရပ္တည္နိုင္ရင္ေတာ့ၿပီဆိုတဲ့ လုပ္ငန္းေတြဟာ တျမိဳ႕တရြာ၊ တရပ္တဌာေနက လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ ယွဥ္ျပိဳင္ေနရပါၿပီ၊ မျပိဳင္ခ်င္လို႔လဲမရဘူးေလ။ ကိုယ့္ေနရာကို သူက ယူသြားမွာေပါ့။ လုပ္ငန္းေတြကိုလည္း ခ်ဲ႕တန္ခ်ဲ႕ ရမယ္။ ဒီေနရာမေကာင္းရင္ ျဖဳတ္တန္ျဖဳတ္ရေတာ့မယ္။ ဒီလုပ္ငန္းမေကာင္းရင္ တျခားလုပ္ငန္းေျပာင္းလုပ္ခ်င္လုပ္ရေတာ့မယ္၊ ဒီေတာ့ အရင္တုန္းက Job Security ရွိပါၿပီး ခံယူေနတဲ့ အလုပ္သမားေတြလည္း ဘာမွ မေျပာႏိုင္ေတာ့ဘဲ လုပ္ငန္းေလွ်ာ့ခ်တဲ့အခါ ျဖဳတ္ခံရမႈေတြ၊ အလုပ္ရွင္အတြက္ သူ႕႔လုပ္ငန္းအတြက္ ပိုသင့္ေတာ္မယ့္ အလုပ္သမားရမယ္ဆိုရင္ အရင္လူကို ထုတ္ခ်င္ထုတ္မယ္။ဒါမွမဟုတ္ ေနရာေျပာင္းခ်င္ေျပာင္းမယ္။ ကဲ Job Security ေသခ်ာပါေတာ့ဦးမလား။ အခုဆို အလုပ္သမားငွားရင္ projectအလိုက္ပဲငွားေတာ့တယ္ (short term ေပါ့ ) ။ အလုပ္သမားေတြမွာ own position (အတည္တက်အလုပ္အကိုင္) ဆိုတာမရွိေတာ့ဘူး။ သူတို႔အတြက္ အလုပ္အကိုင္ဟာ ဘာျဖစ္လာလဲဆိုေတာ့ Careers no longer progress up a vertical hierachy but move across jobs horizintally. သူတို႔အတြက္ အလုပ္တိုးတက္မႈဆိုတာ ရားထးူအဆင့္ဆင့္တက္မႈက နည္းသြားၿပီး၊ တေနရာၿပီးတေနရာ ေျပာင္းလုပ္ေနရတဲ့ အတြက္ လုပ္ကိုင္စြမး္ရည္ေတာ့ တိုးလာပါတယ္။ အဲ့ေတာ့ သူ႔အေနနဲ႔ Job Security ထက္ Employability
( *အလုပ္လုပ္ေနရမႈ) ကိုပဲ အေလးထားေတာ့တယ္။ သူရဲ႔ေအာင္ျမင္မႈဟာ လုပ္ငန္းေအာင္ျမင္မႈေပၚမွာ မူတည္တယ္ဆိုတာ သိလာၿပီေလ။ အဲ့ေတာ့လုပ္ငန္းတိုးတက္ဖို႔အတြက္ Partnerတစ္ေယာက္လို ခံယူၿပီ စြမ္းေဆာင္ေတာ့တာပဲ၊ သူ႔အတြက္က အေၾကာင္းအရာေတြကို knowing ထက္ learning ျဖစ္လာပါတယ္။ အရာရာကို သိတာထက္ တတ္ဖို႔ အသုံးခ်ႏိုင္ဖို႔ သင္ယူခ်င္လာၿပီေလ။ သင္ယူခ်င္တဲ့စိတ္ဟာ search ကိုပါျဖစ္ေစတဲ့အတြက္ လုပ္ငန္းအတြက္ အမ်ားနဲ႔မတူတဲ့ အေတြးအေခၚေတြပါ သယ္လာႏိုင္ပါတယ္ ။ အျမဲတမ္း စိ္န္ေခၚမႈေတြ (challenging )ေတြကို သူၾကိဳဆိုပါတယ္ ။အလုပ္ရွင္ကလည္း အဲ့လို အလုပ္သမားေတြ ေျပာင္းလဲလာသလို သူ႔ရဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ပုံစံကို အရင္လိုသြားလို႔မရေတာ့ပါဘူး၊ အလုပ္သမားေတြကို ဒီထက္မကအရည္အေသြးတိုးတက္ေစဖို႔ရာ ခ်ီးေျမွာက္တန္ခ်ီးေျမွာက္ရပါတယ္ ။ အရင္လို ပိုက္ဆံေလး bonus ဆိုၿပီး ထုတ္ေပးလို႔မရေတာ့ပါဘူး။ တျခားခ်ီးျမွင့္ေျမွာက္စားမႈပုံစံေလးေတြနဲ႔ ဖန္တီးေပးရပါတယ္။ (ကိုရီးယားကားေတြမွာအတုယူစရာေတြပါ ၀န္းထမ္းတစ္ေယာက္က ကုမၼဏီအတြက္ေအာင္ျမင္ေအာင္လုပ္ေပးခဲ့တယ္ဆိုရင္ အဲ့ဒါကို အသိအမွတ္ျပဳတဲ့အေနနဲ႔ party လုပ္ေပးတယ္။ တျခား၀န္ထမ္းေတြေရွ႕မွာ အားက်ေအာင္ ခ်ီးက်ဳးတယ္။ ) အလုပ္ရွင္ဟာ သူ႔လုပ္ငန္းအတြက္ အျမဲခ်ဲ႔ထြင္ တုိးတက္ဖို႔ရာ အခြင့္အလမ္းကိုအျမဲေခ်ာင္းေနရပါတယ္။ information ကို မျပတ္ ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ လုိပါတယ္။ ဒါမွ အခြင့္အလမ္းဆိုတာ ေတြ႕႔မွာပါ ။ သူ႔လုပ္ငန္းဟာ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈကို ၾကိဳဆိုရမယ္။ ဒါမွ သူ႔လုပ္ငန္းဟာ ရပ္မေနဘဲသြားေနမွာပါ။ အခု ေလာကၾကီးရဲ႕ အေျခအေနေပါင္းမ်ားစြားဟာ alway change ပါ။ အမွီလိုက္ေျပးႏိုင္မွာပါ ။ မဟုတ္ရင္ေတာ့ က်န္ခဲ့မွာပဲ ၊ အကုန္လုံးက မက်န္ခဲ့ေအာင္အမွီ လိုက္ေျပးေနတဲ့အခ်ိန္မွာ က်န္ခဲ့ရင္ေတာ့ ....................။ (ကိုယ္တေယာက္တည္းရွိတဲ့ ေနရာၾကီးမွာ ဆက္ရွင္သန္ဖို႔ဆိုတာ အဓိပၹါယ္ရွိပါဦးမလား . ............... )

Tree and Human Beings

Draw Your Own Picture
အေျခခိုင္ေသာ သစ္ပင္ျဖစ္လင့္ကစား မိုးသက္ေလျပင္းတို႕၏ ဒဏ္ကို မေရွာင္မလြဲခံရေပမည္။ထိုအခါတြင္ သစ္ရြက္တုိ႔သည္ ေၾကြက်သည္လည္း ရွိသည္။ ျပန္လည္ စိမ္းစိုသည္လည္း ရွိသည္။
မိုးသက္ေလျပင္းမ်ားၿပီးသည့္ေနာက္တြင္ ေနသာေသာေန႔သို႔လည္း ေရာက္သြားႏိုင္သည္။ ေန၏အပူရွိန္သည္ ေႏြးေထြးမႈကို ေပးေသာ္လည္း တခါတရံ ပူျပင္း၏။
ထုိအတူ လူသားတို႔တြင္လည္း ဒုကၡမုန္တိုင္း၊ အဆင္မေျပမႈမ်ားႏွင့္လည္း ရင္ဆိုင္ႀကဳံေတြ႔ရေပဦးမည္။ ဤဒုကၡမ်ား၊ အခက္အခဲမ်ားေၾကာင့္ လဲက်သြားႏိုင္သလို တိုးတက္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားလည္း ရွိတတ္ေပသည္။ ေနသာေသာေန႔ကဲ့သို႔ အဆင္ေျပမႈမ်ားႏွင့့္ၾကဳံေတြ႔ရေသာအေျခအေနမ်ားတြင္ ထိုအဆင္ေျပမႈမ်ားသည္ တခါတရံ မိမိဘ၀ကို ပူေလာင္ေစႏိုင္ပါသည္။

SWOT Analysis for your life

အခုေခတ္စီမံခန္႔ခြဲမႈဘာသာရပ္မွာ အေတာ္မ်ားမ်ားအေျပာမ်ား၊ အသုံးမ်ားေသာစကားတရပ္အေၾကာင္း တင္မယ္လို႔ စိတ္ကူးမိပါတယ္။ ဘယ္ေနရာမွာပဲျဖစ္ျဖစ္ အသုံး၀င္မယ္လို႔လည္း ယုံၾကည္ပါတယ္။ ဒါကေတာ့ SWOT Analysis ပါ။ Strengths Weaknesses Opportunities Threats ကို စမ္းစစ္ျခင္းပါ။ မိမိေရာက္ေနတဲ့ အေျခအေနတစ္ခုမွာ မိမိအားသာခ်က္ ၊အားနည္းခ်က္ ၊ မျမင္ရေသးေသာအနာဂတ္တစ္ခုမွာ ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္တဲ့ အခြင့္အလမ္း ၊ ရိုက္ခတ္မႈ (ၿခိမ္းေျခာက္မႈ) ေတြကို စမ္းစစ္ျခင္းလို႔ အရွင္းဆုံးေျပာလို႔ရပါတယ္။ ဒီ SWOT Analysis ကို လုပ္ငန္းၾကီးေတြ၊ လုပ္ငန္းငယ္ေတြစေသာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား၊ စီမံကိန္းမ်ားတြင္ အတြင္က်ယ္က်ယ္အသုံးျပဳခဲ့ၾကၿပီး မိမိပန္းတိုင္ကို ေအာင္ျမင္စြာ အေရာက္လွမ္းႏိုင္ခဲ့သည္ကို ေတြ႕ရွိခဲ့ရပါတယ္။ ဒီလို လုပ္ငန္းၾကီးေတြသာမက မိမိပုဂၢိဳလ္ေရးရာ ရည္မွန္းခ်က္မ်ားကို ၾကိဳးစားရာတြင္လည္း ဒီနည္းလမ္းကို သုံးႏိုင္သလားဆိုတာေလးကို ေဆြးေႏြးခ်င္္ပါတယ္။

Personal SWOT Analysis

A personal SWOT analysis ဆိုတာ မိမိကိုယ္ကို၊ မိမိဘ၀ကို ျပန္လည္ၾကည့္႐ႈ႕သုံးသပ္တာပါ။ မိမိ ဘယ္ေနရာမွာေတာ့ ဒီထက္ေကာင္းဖို႔လိုအပ္ေနေသးလဲ၊ ဘာေတြလိုအပ္ေနတာလဲ၊ ေပၚေပါက္ိလာႏိုင္တဲ့ အခြင့္အလမ္းတစ္ခု သို႔မဟုတ္ ရုိက္ခတ္မႈေတြကို ရယူႏိုင္ဖို႔ သို႔မဟုတ္ ေက်ာ္လႊာႏိုင္ဖို႔ မိမိမွာ ဘာအားသာခ်က္ အားနည္းခ်က္ေတြရွိလဲဆိုတာ သိႏိုင္ပါတယ္။
အရင္ဆုံး မိမိ ဘာျဖစ္ခ်င္တာလဲဆိုတာလဲ ဆိုတဲ့ရည္မွန္းခ်က္ေလးကို အရင္ သိေအာင္လုပ္လိုက္ပါ။ ရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္ဆိုတာလည္း ကိုယ့္လက္ရွိအေျခအေနနဲ႔ အေရာက္သြားရမွာမို႔ လက္လွမ္းမွီႏိုင္မယ့္ ျဖစ္ႏိုင္မယ့္ ပန္းတိုင္ျဖစ္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ပန္းတိုင္တစ္ခုကို ခ်မွတ္ရာမွာ မိမိကိုယ္ကို SWOT Analysis လုပ္လိုက္ပါ။

မိမိအားသာခ်က္ကို စမ္းစစ္ျခင္း ( မိမိကိုယ္ကို အားမနာတမ္း ေ၀ဖန္ပါ)
• ငါမွာ ဒီပန္းတိုင္၊ ေရြးခ်ယ္ခဲ့တဲ့ ေနရာမွာ ဘာစြမ္းရည္ေတြရွိသလဲ၊ ငါရဲ႕ ပင္ကို အရည္အေသြးက ဘာလဲ
• ငါမွာ လိုအပ္တဲ့ ဗဟုသုတေတြေရာ ရွိရဲ႕လား
• ငါ့မွာရွိတဲ့အားသာခ်က္ေတြ စြမ္းရည္ေတြ ဒီထက္ ထက္ျမက္ဖို႔ ဘာေတြရႏိုင္လဲ
• ငါပန္းတိုင္အျဖစ္ေရြးခ်ယ္ခဲ့တဲ့ေနရာမွာ ငါကို အၾကံေပးႏိုင္မယ့္၊ ကူညီေပးႏိုင္မယ့္ တစုံတရာေရာ ရွိသလား
• ဒီပန္းတိုင္မွာ ေတြ႔ၾကဳံရမႈေတြဟာ ငါ့အားသာခ်က္ေတြနဲ႔ ကိုက္ညီလား
မိမိအားနည္ခ်က္ကို စမ္းစစ္ျခင္း
• ဒီပန္းတိုင္ကို သြားရင္ ငါ့ကို ကန္႕သတ္ခ်က္ေတြဘာေတြရွိလဲ၊ ဆိုလိုတာက အားနည္းခ်က္ေပါ့
• ငါ ဘာေတြကို မစြမ္းေဆာင္ႏိုင္ဘူးလဲ၊ ငါမွာ ဒီပန္းတိုင္ေရာက္ဖို႔ လိုအပ္တဲ့စြမ္းအင္ေတြထဲမွာ ငါ့မွာ ဘာမရွိေသးဘူးလဲ
• ဒီေရြးခ်ယ္ထားတဲ့ေနရာမွာေရာ ငါ တကယ္ေရာ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ပါ့မလား
• ငါ့မွာ မရွိေသးတဲ့ လိုအပ္ခ်က္ေတြေရာ ျဖည့္ဆည္းလို႔ ရႏိုင္သလား
• ဒီေနရာမွာရွိတဲ့ အားနည္းခ်က္ေတြကို တြန္းလွန္ႏိုင္ပါသလား၊ ဘယ္လို ေလွ်ာ့ခ်မလဲ
အခြင့္အလမ္းမ်ားကို သုံးသပ္ျခင္း
• ေရြးခ်ယ္လိုက္တဲ့ ေနရာတစ္ခုမွာ ငါရဲ႕ဆႏၵေတြ အိပ္မက္ေတြ ရွိသလား
• ငါမေမွ်ာ္ေတြးထားတဲ့ အခြင့္အလမ္းေတြေရာ ေပၚလာႏိုင္သလား
• ငါအတြက္ စိတ္တက္ၾကြမႈေတြေရာ ေပးႏိုင္သလား
• ငါအတြက္ ဘာေတြတိုးတက္လားႏိုင္မွာလဲ
• ဒီအခြင့္အလမ္းေတြဟာ ငါဘ၀အတြက္ေရာ ထိေရာက္မႈရွိသလား
• ဒီအခြင့္အလမ္းေတြဟာ ငါ့အားနည္းခ်က္ေတြကို ေလွ်ာ့က်ေစႏိုင္သလား
• ငါ့အားသာခ်က္ေတြနဲ႔ေရာ ဒီအခြင့္အေရးေတြကို အမိအရ ယူႏိုင္လား
• ငါ့ဘ၀ကို ဘာေတြေျပာင္းလဲသြားေစမွာလဲ
ရိုက္ခတ္မႈမ်ားကို ေမွ်ာ္ေတြးျခင္း
• ငါ့အတြက္ ဘာေတြ ဆုတ္ယုတ္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္သလဲ။ ဘာေတြက အတားအဆီးေတြျဖစ္လာႏိုင္သလဲ။
• အခုလက္ရွိ လမ္းေၾကာင္းမွာေရာ ဘာစြန္႕စားမႈေတြ ရင္ဆုိင္ေနရလဲ
• ငါလမ္းေၾကာင္း ဘယ္လို အတားအဆီးေတြ ရွိလဲ။ ဘာေတြလဲ
• ငါ့ရဲ႕ အားနည္းခ်က္ေတြက ဒီ ရိုက္ခတ္မႈေတြကို ၾကဳံေတြ႔ဖို႔ရာ အားေပးေနသလား၊ တိုးပြားေစသလား
• ငါ့အားသာခ်က္ေတြက ဒီရိုက္ခတ္မႈေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ေစသလား
ကဲဒီလို personal SWOT analysis လုပ္ၿပီးရင္ ဘာေတြသိလာႏိုင္မလဲဆိုေတာ့
• ငါလုပ္ေဆာင္ရမယ့္ ၊ အေကာင္းဆုံးျဖစ္မယ့္ အခြင့္အလမ္းက ဘာလဲ
• ဒီအခြင့္အလမ္းကို ရရွိဖို႔ရာ ငါ့ရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္လက္နက္က ဘာလဲ
• ငါေက်ာ္လႊာရမယ့္ ေလ်ာ့ခ်ရမယ့္ တားဆီးမႈ ရိုက္ခတ္မႈေတြဟာ ဘာလဲ
• ပန္းတိုင္ကိုေရာက္ဖို႔ရာ ဘာအားသာခ်က္ေတြက ငါ့စြမ္းရည္ေတြကို ျမွင့္တင္ေပးမွာလဲ
• ဘာအားနည္ခ်က္ေတြကို ျပင္ဆင္ဖို႔လိုေနၿပီလဲ

ဆိုတာေတြကို ၾကိဳတင္သိႏိုင္တဲ့အတြက္ မလိုအပ္တာေတြ ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္တယ္။ လိုအပ္တာေတြ အခ်ိန္မီ ျဖည့္ဆည္းႏိိုင္ၿပီေပါ့။ ၿပီးရင္ ေပၚေပါက္လာႏိုင္တဲ့အခြင့္အလမ္းကို ရရွိဖို႕ အဆင့္သင့္အေနအထားကို လညး္ ေရာက္ရွိေနမွာပါ။ ဘာအခက္အခဲပဲ ေတြ႕ေတြ႕ၾကိဳတင္တြက္ဆၿပီးသားမို႔ ေအာင္ျမင္စြာ ေျဖရွင္းႏိုင္ပါလိမ့္မယ္ေနာ္…………….

The Process for Setting Goals

NEED........WANT........GET........SUCCESS

လူျပည္က လူတစ္ေယာက္သည္ ဖန္ဆင္းရွင္ဆီကို လာပါတယ္။ မေက်မနပ္ျဖစ္ေနတဲ့ပုံစံနဲ႔ ဖန္ဆင္းရွင္ကို
လူ။ “မတရားဘူးဗ်ာ......လုံး၀မတရားဘူး”
ဖန္ဆင္းရွင္။ “ဘာျဖစ္လို႔လဲကြာ ”
လူ။ “ကၽြန္ေတာ္ကို ဖန္ဆင္းတုန္းက ျပည္စုံေအာင္ ဘာလို႔တခါတည္း မဖန္ဆင္းရတာလဲ၊ အခုေတာ့ က်ဳပ္မွာ လိုအပ္ခ်က္ေတြ အျမဲတမ္း ၾကဳံေနရတာေပါ့ ”
ဖန္ဆင္းရွင္။ “ေစတနာနဲ႔ပါကြာ”
လူ။ “ဘာလို.........”

ဖန္ဆင္းရွင္။ “ ေလာကမွာေအာင္ျမင္မႈဆိုတာ အခက္အခဲေတြ၊ မျပည့္စုံျခင္းေတြကို ေက်ာ္ျဖတ္ၿပီးမွ ရလာတာကြ။ အဲဒါမွ အဲ့ဒီေအာင္ျမင္မႈကို တန္ဖိုးထားတတ္ၾကမယ္။ဒါေၾကာင့္ ေအာင္ျမင္မႈဆိုတာရွိဖို႔ မျပည့္စုံျခင္းေတြကို ဖန္တီးေပးထားရတာေပါ့ကြ........”

(အိပ္ယာ၀င္ ပုံုျပင္ေလးတစ္ပုဒ္ ျဖစ္ေသာ္လည္း အားေဆးေလးတစ္ခြက္ေတာ့ ျဖစ္ေကာင္းပါရဲ႕)

What is "Love"........., Have You Seen it??????

ပန္ခ်ီျပခန္း တစ္ခုတြင္ “ အခ်စ္ ” ဟူေသာ ေခါင္းစဥ္ေအာက္၌ ပန္းခ်ီပြဲေလးတစ္ခုကို က်င္းပခဲ့ပါသည္။ အခ်စ္ကို ပုံေဖာ္ထားေသာ ပန္းခ်ီကားေပါင္း မ်ားစြာ။ တခ်ိဳ႕ကလည္း လြမ္းဆြတ္ဖြယ္၊ တခ်ိဳ႕႔ကလည္း ၾကည္ႏူးဖြယ္.......စုံလို႔ပါ။ ထူးျခားတာ တစ္ခုက ပန္ခ်ီကား တစ္ခ်ပ္ဟာ ကင္းဗတ္စ အျဖဴကို ေရႊေရာင္ ေဘာင္ကြပ္ထား၍သာ ျပသထားသည္။ ေအာက္က စာတန္းကလည္း ေရာင္းရန္ မဟုတ္ပါတဲ့။ စိတ္၀င္စားစရာ ေကာင္းရာ ေရးဆြဲသူ ပန္ခ်ီဆရာဟု ထင္ရေသာ ပန္းခ်ီကားပိုင္ရွင္ထံ ဘာမွ ဆြဲထားျခင္းမရွိဘဲ ဘာေၾကာင့္ လာေရာက္ျပသလဲဟု ေမးျမန္းၾကည့္ရာ

“ ကၽြန္ေတာ္ အခ်စ္ဆိုတဲ့ အရာကို ဘယ္လို ပုံေဖာ္ရမလဲလို႔ စဥ္းစားလိုက္တာ၊ ေနာက္ဆုံး ျပပြဲ ဖြင့္ရက္ ေရာက္တဲ့အထိ စဥ္းစားမရတာနဲ႕ ဒီအတိုင္း ထားလိုက္တာ၊ အခု အခ်ိန္ထိ ကၽြန္ေတာ္ စဥ္းစားဆဲပါ......”

Sharing and Caring Society

လာလည္ၾကသူ မိတ္ေဆြ သူငယ္ခ်င္းမ်ားကို အရမ္း ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ အခုလို အားေပးမႈေတြေၾကာင့္ ဖူးဖူး ဘေလာ့ ေရးႏိုင္တာပါ။ ဖူးဖူး ဘေလာ့ေရးရတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ သိထားတာေလးေတြကို ေျပာျပခ်င္ရုံ သက္သက္ပါ။ သူငယ္ခ်င္းေတြရဲ႕ ဘေလာ့ကို လာလည္ရတာကလည္း မသိတာေတြ သိေအာင္ လာဖတ္တဲ့ သေဘာပါ။ CBOX မွာ အားေပးခဲ့ၾကသူေတြေရာ၊ Comment ေပးခဲ့ၾကသူမ်ား ကိုလည္း ေက်းဇူးပါ။ အျမင္ခ်င္း ဖလွယ္ေပးတာကို ၾကိဳဆိုပါတယ္။ ဘေလာ့ေရးရာတြင္ မည္သူ႕ကိုမွ ထိခိုက္လိုစိတ္ မရွိတဲ့အတြက္ ဖူးဆီမွာ ပုဂၢိဳလ္ေရးရာ ၾကမ္းတမ္းစြာ ေျပာၾကားမႈမ်ား မျပဳလုပ္ပါရန္ ေတာင္းဆိုအပ္ပါတယ္ရွင့္။ အေတြးအေခၚ၊ အျမင္ခ်င္း ၊ ဗဟုသုတ ေတြ မွ်ေ၀ေပးခဲ့ပါေနာ္..........

ဖူးဖူးအေနနဲ႕ Blog ဆိုတဲ႔ ရပ္၀န္းကို Sharing and Caring Society လို႔ နားလည္ သေဘာေပါက္မိပါတယ္။